Улстөр нийгэм
Иргэн, хуулийн этгээд дараах эрх, үүргийг хэрэгжүүлнэ
Гамшгаас хамгаалах тухай хуулийн 34, 37 зүйлд зааснаар хуулийн этгээд болон иргэн дараах эрх, үүргийг хэрэгжүүлнэ.
Хуулийн этгээдийн эрх, үүрэг
34.1.Хуулийн этгээд нь өмчийн төрөл, хэлбэр үл харгалзан гамшгаас хамгаалах талаар дараахь эрхийг эдэлнэ:
34.1.1.гамшгаас хамгаалах талаар авч хэрэгжүүлж байгаа арга хэмжээний талаар үнэн зөв, бодит мэдээлэл авах;
34.1.2.гамшгийн эрсдэлийг бууруулах үйл ажиллагааг хэрэгжүүлэх, мэргэжлийн байгууллагатай хамтран ажиллах, зөвлөгөө авах.
34.2.Хуулийн этгээд нь өмчийн төрөл, хэлбэр үл харгалзан гамшгаас хамгаалах талаар дараахь үүрэг хүлээнэ:
34.2.1.гамшгаас хамгаалах төлөвлөгөө баталж хэрэгжүүлэх;
34.2.2.гамшгаас хамгаалах хууль тогтоомж, эрх бүхий байгууллага, албан тушаалтнаас гаргасан шийдвэрийг хэрэгжүүлэх;
34.2.3.үйл ажиллагааны онцлогт нийцүүлэн мэргэжлийн анги байгуулах, шаардагдах техник, материал, нэг бүрийн хамгаалах хэрэгслээр хангах, зарлан мэдээлэл дамжуулах нөхцөлийг бүрдүүлэх;
34.2.4.мэргэжлийн ангийн бүрэлдэхүүн болон ажилтныг гамшгаас хамгаалах үйл ажиллагаанд сургаж бэлтгэх, бэлэн байдлыг хангах;
34.2.5.гамшгийн эрсдэлийн үнэлгээ хийлгэх, эрсдэлийг бууруулах арга хэмжээг өөрийн хөрөнгөөр хэрэгжүүлэх, холбогдох даатгалд хамрагдах;
34.2.6.гамшгаас хамгаалах орон нутгийн нөөц бүрдүүлэх, зориулалтын дагуу захиран зарцуулах;
34.2.7.гамшгаас хамгаалах үйл ажиллагаа, гамшиг болон аюулын нөхцөл байдлын тухай мэдээг дээд шатны байгууллага болон онцгой байдлын байгууллагад цаг тухайд нь хүргэх, шаардлагатай бичиг баримт, бодит мэдээллээр хангах;
34.2.8.гамшиг, гамшгийн онцгой нөхцөл байдал болон аюулын үед өөрийн байгууллагын хэрэгцээнд ашиглах барилга байгууламж, хоргодох байрыг төхөөрөмжлөх, шаардлагатай тохиолдолд хүн амд ашиглуулах;
34.2.9.гамшгийн үед бараа, үйлчилгээний үнийн хөөрөгдөл, зохиомол хомсдол үүсгэхгүй байх.
34.2.10.эрх бүхий байгууллага, албан тушаалтны гаргасан шийдвэрийг зөрчсөн, гамшгаас хамгаалах болон гал түймрийн улсын хяналтын байцаагчийн тавьсан шаардлагыг биелүүлээгүйн улмаас учирсан хохирол, хор уршгийг арилгах үйл ажиллагаанд зарцуулсан зардлыг хариуцах.
Иргэний эрх, үүрэг
37.1.Иргэн гамшгаас хамгаалах талаар дараахь эрхийг эдэлнэ:
37.1.1.холбогдох байгууллага, албан тушаалтнаас аюулгүй байдлаа хангахад шаардлагатай арга хэмжээний талаар үнэн зөв мэдээлэл авах;
37.1.2.гамшгаас хамгаалах сайн дурын хэсэг байгуулах, гишүүнээр элсэх, гамшгаас хамгаалах дундын хөрөнгийн сан үүсгэх;
37.1.3.гамшигт өртсөн тохиолдолд шаардлагатай тусламж, дэмжлэг авах;
37.1.4.гамшгаас хамгаалах үйл ажиллагаанд дайчлагдан оролцох үед хөдөлмөрийн чадвараа бүрэн алдсан, хөгжлийн бэрхшээлтэй болсон, амь насаа алдсан бол энэ хуулийн 36.2-т заасан тусламж авах;
37.1.5.голомтын бүсэд дайчлагдан үндсэн ажлаас чөлөөлөгдөн үүрэг гүйцэтгэсэн бол цалин хөлсөө ажил олгогчоос, ажил хөдөлмөр эрхлээгүй иргэн онцгой байдлын байгууллагын алба хаагчийн нэгэн адил томилолтын зардлыг тухайн шатны Засаг даргын шийдвэрээр авах.
37.2.Иргэн гамшгаас хамгаалах талаар дараахь үүрэг хүлээнэ:
37.2.1.гамшгаас хамгаалах хууль тогтоомж, эрх бүхий байгууллага, албан тушаалтнаас гаргасан шийдвэрийг биелүүлэх;
37.2.2.гамшгаас хамгаалах сургалтад оролцох;
37.2.3.өдөр тутмын үйл ажиллагаандаа аюулгүй байдлыг хангах;
37.2.4.гамшиг болон аюулаас урьдчилан сэргийлэх, аврах арга, техник, багаж хэрэгслийг эзэмших, зарлан мэдээлэх дохиогоор ажиллах журмыг дагаж мөрдөх;
37.2.5.гамшгаас хамгаалах үйл ажиллагаанд оролцох;
37.2.6.гамшиг болон аюулын тухай мэдээллийг холбогдох байгууллагад шуурхай, үнэн зөв хүргэх;
37.2.7.эрх бүхий байгууллага, албан тушаалтны гаргасан шийдвэрийг зөрчсөн, гамшгаас хамгаалах болон гал түймрийн улсын хяналтын байцаагчийн тавьсан шаардлагыг биелүүлээгүйн улмаас хор уршгийг арилгах үйл ажиллагаанд зарцуулсан зардал, учирсан хохирол, хуурамч дуудлага өгсний улмаас гарсан зардлыг нөхөн төлөх;
37.2.8.хорио цээр болон хязгаарлалтын дэглэм тогтоосон үед эрх бүхий байгууллагаас олгосон тусгай зөвшөөрөл, иргэний үнэмлэх, түүнтэй адилтгах баримт бичигтэй зорчих.
ГАМШГААС ХАМГААЛАХ ТУХАЙ/Шинэчилсэн найруулга/-тай бүрэн эхээр нь танилцахыг хүсвэл ЭНД дарна уу.
Улстөр нийгэм
Нийт нутгийн 87 хувьд цастай байна
Цаг уурын байгууллагаас гаргадаг арав хоногт нэг удаа хийдэг хээрийн цасны хэмжилтийн мэдээгээр нэгдүгээр сарын 20-ны байдлаар нийт нутгийн 87 хувьд цастай байна.
Увс (Ховд, Цагаанхайрхан, Малчин, Хяргас, Өндөрхангайн хойд), Ховд (Үенч, Алтай), Завхан (Цэцэн-Уул, Баянтэс, Баянхайрхан, Нөмрөг, Түдэвтэй, Тэс, Асгат), Говь-Алтай (Тонхилын өмнөд), Хөвсгөл (Цэцэрлэг, Улаан-Уул), Булган (Баяннуур, Хангал), Сэлэнгэ (Ерөө, Орхонтуул, Орхон, Хушаат, Сайхан, Түшиг, Сант, Алтанбулаг, Хүдэр, Мандал, Зүүнбүрэн, Сүхбаатар, Цагааннуур, Баруунбүрэн, Баянгол, Шаамар, Жавхлант), Дархан-Уул (Шарынгол, Хонгор, Орхон, Дархан), Төв (Эрдэнэ, Мөнгөнморьт, Угтаалцайдам, Баянчандмань, Сүмбэр), Өвөрхангай (Сант, Зүүнбаян-Улааны зүүн, Тарагтын зүүн), Дорнод (Чойбалсангийн зүүн)-д 21 см-ээс дээш зузаан, 0.12-0.39 г/см3 нягттай.
Увс (Сагил, Тариалан, Баруунтуруун, Зүүнхангай, Түргэн, Тэс, Зүүнговь), Ховд (Булган), Завхан (Сонгино, Тосонцэнгэл, Алдархаан, Цагаанхайрхан, Их-Уул, Цагаанчулуут, Тэлмэн, Эрдэнэхайрхан), Баян-Өлгий (Сагсайн өмнө), Хөвсгөл (Алаг-Эрдэнэ, Ренчинлхүмбэ, Цагаан-Үүр, Цагааннуур), Баянхонгор (Жаргалант, Галуут), Булган (Тэшиг, Гурванбулаг, Сэлэнгэ, Бүрэгхангай, Дашинчилэн, Рашаант), Орхон (Баян-Өндөр, Жаргалант), Төв (Өндөрширээт, Лүн, Заамар, Цээл, Жаргалант, Борнуур, Батсүмбэр, Зуунмод), Өвөрхангай (Гучин-Ус, Баянгол, Төгрөг, Баян-Өндөр, Есөнзүйл, Өлзийт, Бүрд, Нарийнтээл, Хайрхандулааны өмнө), Дундговь (Сайхан-Овоогийн хойд), Хэнтий (Баян-Адрага, Өмнөдэлгэр, Дэлгэрхаан, Жаргалтхаан, Мөрөн, Цэнхэрмандал), Дорнод (Баяндун, Гурванзагал, Дашбалбар, Халхгол, Чулуунхороот, Сэргэлэн, Цагаан-Овоо)-д 11-20 см зузаан, 0.11-0.36 г/см3 нягттай, бусад нутгаар 10 см-ээс бага зузаан, 0.09-0.29 г/см3 нягттай байна.

Цасны зузаан хамгийн их байгаа сумдыг дурдвал Увсын Ховд, Цагаанхайрхан, Завханы Цэцэн-Уул, Баянтэс, Тэс, Хөвсгөлийн Цэцэрлэг, Сэлэнгийн Ерөө, Орхонтуул, Орхон, Хүдэр, Цагааннуур, Мандал, Хушаатад 31-45 см байна. Цасан бүрхүүлийн хэмжээг өмнөх арван хоногтой харьцуулахад 10 хувиар нэмэгдсэн байна.
Өнгөрсөн арав хоногт ихэнх нутгаар хүйтэрч, хамгийн хүйтэн нь Завханы Тэс, Баянтэс, Цэцэн-Уул, Тосонцэнгэл, Их-Уул, Отгон, Увсын Зүүнговь, Тэс, Сэлэнгийн Ерөө, Зүүнбүрэн, Хушаат, Дархан-Уулын Орхон, Хөвсгөлийн Ренчинлхүмбэ, Цагааннуур, Баянхонгорын Гурванбулагт -47...-52 градус хүрсэн байгаа бол салхины хурд тал хээр болон говийн нутгаар түр зуур 16-27 м/с буюу аюултай үзэгдлийн, Ховдын Ховд, Чандмань, Өмнөговийн Булганд 28-30 м/с буюу онц аюултай үзэгдлийн хэмжээнд хүрч салхилсан байна.
Эх сурвалж: Ус цаг уур, орчны судалгаа, мэдээллийн хүрээлэн Хөдөө аж ахуйн цаг уурын судалгааны хэлтэс
Улстөр нийгэм
Хархорум хотыг бүтээн байгуулах үндэсний зөвлөлийн ээлжит хурал боллоо
Хархорум хотыг цогцоор нь төлөвлөн хөгжүүлэх зорилгын хүрээнд Хархорум хотыг бүтээн байгуулах Үндэсний зөвлөлийн ээлжит хурал зохион байгуулагдлаа. Тус хурлыг УИХ-ын гишүүн, ЗГХЭГ-ын дарга, Хархорум хотыг бүтээн байгуулах Үндэсний хорооны зөвлөлийн дарга С.Бямбацогт удирдан явууллаа.
Үндэсний зөвлөлийн бүрэлдэхүүнд салбар бүрийн бодлого тодорхойлогч яам, агентлагуудын төлөөлөл багтан ажилладаг бөгөөд "Барилгын хөгжлийн төв" ТӨААТҮГ-ын Хот төлөвлөлт, судалгаа, хөгжлийн институтийн эрхлэгч Д.Ганболд саналаа өгч, шинэ хотын бүтээн байгуулалтын төлөвлөлт, концепц, хэрэгжилтийн уялдаа холбоог хангах чиглэлээр хэлэлцлээ.
Хуралдааны үеэр Хархорум хотын захирагчийн ажлын албанаас өнгөрсөн хугацаанд хэрэгжүүлсэн ажлуудын товч тайлан, явцын мэдээлэл танилцуулж,
Салбар бүрийн яамд хариуцан хэрэгжүүлж буй төслүүдийн ажлын явц, тулгамдаж буй асуудал, цаашдын төлөвлөгөөг тус тус танилцуулан хэлэлцлээ.
Мөн цаашид:
- Зам тээвэр, тээврийн логистик
- Сэргээгдэх эрчим хүч
- Байгаль орчин, цаг уур
- Хөдөө аж ахуй, газар тариалан
- Түүх, соёлын дурсгалыг сэргээн хамгаалах
- Инженерчлэлийн дэд бүтэц, хот байгуулалт
зэрэг салбар бүрийн олон төсөл, хөтөлбөрийг илүү уялдаа холбоотой, хурдтай, чанартай хэрэгжүүлэх талаар хэлэлцэж, ажлын гүйцэтгэлийг эрчимжүүлэх, чанаржуулах чиглэлээр тодорхой үүрэг даалгавар өглөө.
Энэхүү хурал нь
- Салбар хоорондын уялдаа холбоог сайжруулах
- Шинэ хотын бүтээн байгуулалтын төлөвлөлт, хэрэгжилтийг нэг цонхоор удирдах
- Томоохон дэд бүтэц, инженерчлэлийн төслүүдийг үр ашигтай, тогтвортой хэрэгжүүлэх
- Хархорум хотын урт хугацааны хөгжлийн бодлогыг бодит ажил болгох чухал ач холбогдолтой юм.
Хархорум хот – Ухаалаг -Түүх соёлын- Аялал жуулчлалын- Эрүүл аюулгүй-,Эко ирээдүйн, тогтвортой хөгжлийг хослуулсан шинэ хот
Бид салбар бүрийн хамтын ажиллагаанд тулгуурлан, чанартай төлөвлөлт, бодит хэрэгжилт, хариуцлагатай засаглал-аар Хархорум хотын бүтээн байгуулалтыг урагшлуулсаар байна.
Улстөр нийгэм
"Open procurement” сургалт, өдөрлөгийг энэ сарын 30-нд зохион байгуулна
Нийслэл 2026 оныг “Бизнес эрхлэгчдийг дэмжих" жил болгон зарласан.
Энэ хүрээнд тендер шалгаруулалтад оролцогчдод зориулж "Open procurement” сургалт, өдөрлөгийг иргэн, аж ахуй нэгж байгууллагын төлөөлөл дунд зохион байгуулна.
Cургалт, өдөрлөгийг энэ сарын 30-ны өдрийн 09:00-12:00 цагт нийслэлийн Онцгой байдлын газрын төв байранд нийслэлийн Худалдан авах ажиллагааны газраас зохион байгуулах юм.
Энэ үеэр “Тендер шалгаруулалтад хэрхэн амжилттай оролцох вэ, Худалдан авах ажиллагааны маргаан шийдвэрлэх эрх зүйн орчин, Цахим тендер шалгаруулалтад хэрхэн оролцох вэ” гэсэн гурван сэдвээр сургалт орж, нээлттэй хэлэлцүүлэг хийнэ.
Сургалт, өдөрлөгөөр “Бизнес эрхлэгчдийг дэмжих жил”-ийн хүрээнд:
- Худалдан авах ажиллагааны хууль, журам,
- Тендерт оролцох үе шат, анхаарах асуудал,
- Цахим худалдан авалт, системийн хэрэглээ,
- Ил тод байдал, тэгш оролцоо,
- Аж ахуй нэгж, бизнес эрхлэгчид, иргэнд тулгардаг нийтлэг алдаа, зөвлөмж, худалдан авах ажиллагаанд оролцох боломжийн талаар мэдээлэл өгнө.
Тендерт оролцогчид санхүүгийн тайлан нь системд ороогүй, түншлэл болон туслан гүйцэтгэгчийн гэрээг цахим системээр баталгаажуулаагүй, тусгай зөвшөөрөл, техникийн тодорхойлолт, тендерийн баталгаа, материалыг нууцлах зэрэг түгээмэл алдаа дутагдлыг гаргадаг байна. Эдгээр алдааг гаргахаас сэргийлэх зөвлөмжүүд болон Олон улсын зөвлөх инженерүүдийн холбооноос эрхлэн гаргадаг FIDIC гэрээний талаар мэдээллийг сургалт, өдөрлөгөөс авах боломжтой.
