Бидэнтэй нэгдэх

Урлаг спорт

Б.Мөнхтуяа: Ээж хадны домгийг уншаад “Би л энэ сэдвээр кино хийх ёстой юм байна” гэж бодсон

Огноо:

,

"Цөөвөр" хэмээх Цагаагчин Үхэр жилийн сар шинийн битүүнд буюу энэ пүрэв гарагт “Ээж хадны домог” нэртэй бүрэн хэмжээний уран сайхны киноны нээлт ойнлайн хэлбэрээр болно. Уг бүтээлийг “Чононгоо фильм” продакшны хамт олон үзэгчдэд хүргэх гэж байгаа бөгөөд ерөнхий найруулагчаар, жүжигчин Б.Эрдэнэцэцэг, зохиолыг тус продакшны продюсер, Базарваанийн Мөнхтуяа бичсэн байна. Ийнхүү дээрх киноны зохиолчтой ярилцлаа.

-Шинэ хүн өлгийдөж авах гэж буйгаас ялгаагүй таны хувьд киногоо театрт, онлайнаар нээх хоёрын ялгааг хэрхэн төсөөлж байна вэ?

-“Чононгоо фильм” продакшны бүтээлч хамт олныхоо нэрийн өмнөөс уншигч та бүхэнд энэ өдрийн мэндийг хүргэе. Энэ удаагийн кино маань манай хамт олны хоёр дахь уран бүтээл юм. Эхнийх нь “Ээж” нэртэйгээр гарсныг ярилцагч та мэдэж байгаа биз ээ. Онлайнаар нээлт хийх арга барил дэлхий дахинаа хэдийнээ нэвтэрсэн. Ялангуяа хамгийн их зах зээлтэй АНУ, БНХАУ-д аль хэдийнээ дэлгэрсэн байдаг юм билээ. Харин бид Монголдоо анх удаа хийх гэж байна. Нээлтийн үйл ажиллагаа цахим сүлжээнд хоёр үндсэн үйл ажиллагаанаас бүрдэж буй. Тодруулбал, шинэ арга барилаар нээгдэх гэж байгаа учир үүнийгээ хүмүүст илүү таниулах үүднээс онлайн билет захиалсан үзэгчдээсээ азтан тодруулаад эхэлсэн. Эхний хоёр азтан энэ сарын 3-нд тодорч, саяхан нээлтээ хийсэн “Galaxy S20 FE” гар утас, сая төгрөгийн хадгаламжийн дэвтэр, хоёр дахь удаагийн хоёр азтан өчигдөр орой мөн адил бэлгээ гардлаа. Харин гурав дахь нь энэ сарын 11-ны 21:00 цагаас тодорно. Тэр хүн “Toyoto aqua” автомашины түлхүүр гардах юм.

-Дууны хөшөө босгох талаар яригдаж байсан. Хэзээ, хаана сүндэрлэх вэ?

-Энэ бидний маркетингийн хоёр дахь үйл ажиллагаа юм. Нээлтийн үйл ажиллагаа битүүнд болох ч шинийн 1-нээс 8-ны хооронд мөн л гар утасны тохиргоогоор киногоо үзүүлсээр байна. Сар шинийн билэгдэлт энэ өдрүүдэд үзэгчдийнхээ худалдаж авсан тасалбарын орлогоор Төв аймгийн Сэргэлэн суманд байрлах Ээж хад хэмээх хүндэт хайрханы дэргэд киноныхоо дууны хөшөөг босгоно. Аялгууг Монгол Улсын урлагийн гавьяат зүтгэлтэн, хөгжмийн зохиолч Л.Балхжав, шүлгийг сэтгүүлч, яруу найрагч У.Баярсайхан бичиж, “Номин талст” хамтлагийн дуучин Т.Дэлгэрмөрөн дуулсныг уншигчид маань хэдийнээ мэдсэн байх. Хөшөөний үнэ ч нэлээн их өртөгтэйгөөр хийгдэхээр зураг төсөл нь гүйцэтгэгдэж, захиалгаа өгсөн байгаа. Харин хөшөө босгох хугацаагаа Олон улсын эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалах өдөр буюу “Март-8”-нд зохион байгуулахаар тухайн аймаг, сумын удирдлагуудаас зөвшөөрөл авсан байгаа. Иймд шинийн 1-нээс 8-ны хооронд манай киног үзсэн үзэгчид гар утас, сая төгрөгийн хадгаламжийн дэвтэр, автомашин хожиж чадсангүй гэж бодох зүйлгүй. Харин ч мөнхийн бүтээл болж үлдэх хөшөөний төсөвт билет захиалсан 8888 төгрөгөөрөө өргөл өргөж байна хэмээн дотроо сүсэглэх учиртай. Лам залж, аравнайлуулах учир зүгээр ч нэг хөшөө биш суварга болох юм. Дорноговь аймагт орших Хан Баянзүрх хайрхан буюу хүслийн Хар уул руу очсон хүн бүхэн “Үлэмжийн чанар” дууг дуулдаг шиг Ээж хаданд очиж мөргөсөн хүмүүс манай киноны дууг дуулдаг болох байх гэсэн чин үнэмшилтэй байгаа. Дууг маань ч хүмүүс их сайхан хүлээн авч, эхнээсээ сурч эхлээд байгаа юм билээ. Бид кино бүтээж мөнгө олох гэж биш эдгээр бүтээлээрээ дамжуулж, бусдад эх дэлхийгээ хайрлах үзлийг түгээхийг эрмэлзэж байгаа юм.

-Гар утсаар үзүүлэхийг үзэгчид хэрхэн хүлээн авч байгаа бол ...

-Одоо юм хөгжсөн болохоор wifi ордог телевизтэй айлууд түүгээрээ үзэж болно. Эсвэл яг өөртөө төвлөрч үзэхийг хүссэн хүмүүс гар утсаараа үзэхэд илүү тохиромжтой тул бид энэ төрлийг сонгосон юм. “Вимео” нь бүрэн хэмжээний уран сайхны, баримтат, богино хэмжээний видео бүтээл болон дууны клип, реклам сурталчилгааны зориулалтын бичлэгийг хадгалж давхар live, stream хийж болохуйц өргөн хэрэглээний сайт юм. Энэхүү сайт нь тухайн хэрэглэгчдэд бичлэгээ ил тавих эсвэл нууц байлгах боломжийг санал болгодог бөгөөд мэргэжлийн кино уран бүтээлчид энэхүү сайтыг ашиглан кино наадмууд руу зориулалтын линк болон код ашиглан шүүгчдийн бүрэлдэхүүн рүү илгээдэг. Өнгөрсөн оны статистик судалгаагаар тус сайтын хэрэглэгчдийн тоо 200 сая гаруйд хүрсэн байдаг юм билээ. Мөн ямар ч гацалтгүйгээр үзэгчдэд хүрдгээрээ онцлогтой.

-Тасалбарын үнэ 8888 төгрөг юм билээ. Энэ тооны билэгдлийг юу гэж онцлох вэ?

-Азичууд 8-ийн тоог өсөн дэвжихийн билэгдэл гэж үздэг. Ялангуяа бизнес эрхэлдэг хүмүүс. Тиймээс энэ билэгдлийг илүүд үзсэн.  

-Зохиогчтой нь уулзаж байгаагийнх нэг асуултад тодруулга авъя. Дээрх хайрханы тухай домог олон байдаг. Та яг алийг нь сонгосноо хэлж болох уу?

-2012 оны сүүлчээр ээж маань тэнгэр болсон юм. Аавыгаа алдахдаа миний сэтгэл арай зөөлөн өвдсөн. Учир нь тэр үед ээж маань дэргэд байсан учраас. Уг нь би аавын амины охин гэж хэлэгддэг байсан мөртлөө шүү. Харин ээжийгээ алдахдаа дэндүү их эзгүйрсэн. Гэвч 2013 онд охин маань хүүтэй болж сэтгэл минь тайвширсан. Ирж, буцдаг тавилан энэ аж. Тэгээд би өөртөө “Уран бүтээл рүүгээ орохгүй бол болохгүй нь” гэж хэлээд 2016 онд “Чононгоо фильм” продакшнаа байгуулсан. Тийнхүү анхны киногоо “Ээж” гэж нэрлэсэн.  

-“Ээж хадны домог” киноны зохиолын хувьд ...

-Би бусдын л адил энэ хайрханд очиж залбирдаг. Тэгж явах үед олон домог сонссон, уншсан. Жишээ нь “Хөгшин ноён залуухан сайхан эмэгтэйд дурлаж хатнаа болгох гэсэн боловч тэр бүсгүй нь сэтгэлтэй хүнтэй байсан тул орон нутгаасаа дайжиж, өдгөө тогтож мөнхөрсөн газар ирж. Гэтэл нөгөө ноён түшмэлүүдээ явуулж, “Ирэхгүй гэвэл толгойг нь ч хамаагүй аваад ирээрэй” гэсэн тул толгойгүй болж тогтсон гэнэ билээ. Харин хожим толгойг нь суурилуулсан” гэх. Мөн “Долоон ямаатай эмгэн тэр газар олон жил амьдарч байгаад сүүлд хүн хэлбэртэй чулуу болж тогтсон гэнэ” гээд л. Гэхдээ эдгээр домгийн аль нь ч миний сэтгэлийг хөдөлгөөгүй. Харин ээжийгээ алдсанаас хойш Ээж хаданд очиж мөргөхөд яг л ээжтэйгээ уулзсан мэт сэтгэгдэл төрсөн. Тэр агшныг мэдсэн юм шиг фэйсбүүкээр “Ээж хадны үнэн зөв домгийг мэддэг хүн байна уу” гэсэн давлагаа явсан юм. Тэгэхэд нэг хүн “Өнчирч үлдсэн таван хүүхдийг өөрийнхөө нэг хүүтэй хамт өсгөж хүмүүжүүлсэн ч дайн тулаанд өргөж авсан таван хүүгээ алдаж. Ингээд төрсөн хүүгээ ч дайнд мордуулсан ээж Хэнтийн нуруунаас Төв аймгийн Сэргэлэн сум хүртэл сунаж мөргөхдөө “Хүүг минь л эсэн мэнд ирүүлээч” гэж гуйж. Ингээд төгсгөл болсон газраа чулуу болж тогтжээ” гэсэн байв. Тэр бол надад маш их таалагдсан. Би Хэнтий аймгийн Мөрөн сумын гаралтай л даа. Ээж маань найман хүүхэд төрүүлсэн. Гэхдээ жил бүр аймгаасаа цэрэгт мордож байгаа хөвгүүдийг үдэж өгөх гээд өргөх сүүгээ бэлдчихээд шөнө унтахгүй хүлээгээд суудаг байсан. Харин манай сумын хөвгүүд цэрэгт явахдаа “Өлзийхутаг гуай би цэрэг явах гэж байна” гэж заавал ирж хэлж, үнсүүлээд морддог. Татагдаж ирэхээрээ дахиад л бууж, үнэсүүлж золгодог заншилтай болчихсон. Тэр үед ээж маань бүгдэд нь хоол, цай хийж өгч дайлж цайлаад мордуулдаг байлаа. Яг л “Өндөр ээж” кино шиг. Би ийм л сайхан сэтгэлтэй хүний үр. Тийм болохоор би энэ киног хийх ёстой юм байна гэж шийдсэн. Мөн ээжийн минь амьдралтай ижил домог уншигдсан болохоор эргэлт буцалтгүй орсон доо.

-Гэхдээ “Сайны хажуугаар саар” гэгчээр Д.Мягмартогтох гэдэг сэтгүүлч залуу танай киноны маркетингийг буруугаар мушгин гуйвуулсан байна билээ. Тантай албан ёсоор уулзсан уу?

-Үгүй. Гэхдээ би тэр залууд албан ёсоор гомдол гаргана. Эхлээд хэл амгүйгээр киноныхоо нээлтийн үйл ажиллагааг дуусгая гэж бодож байна. Манай киноны 70 орчим хувьд хүүхэд тоглосон. Эдгээр жаахан хүүхэд тэр сайхан хайрханы тухай домгийг дэлгэцэд мөнхлөх гэж хичээж байхад. Нээлтийн арга хэмжээгээ сэтгэл догдлон хүлээж суухад тэр залуу хүний ярилцлага, маркетингийн ажлыг өөрийнхөө хүслээр өөрчилж, фотошоп хийж, нийгмийн сүлжээнд харлуулж, дэлгэсэнд үнэхээр гомдолтой байна.

-Бизнес хийдэг нэг нөхөр Ээж хаданд гэр барьж, мөргөх гээд ирсэн хүмүүсийг таксаар оруулдаг байсан гэсэн яриа байдаг. Энэ талаар та сонссон уу?

-Сонссон. Улаанбаатар, Бээжин хоёрын хооронд хувиараа бизнес эрхэлдэг байсан залуу гэдэг. Тэр “Вагонд гахай үүрч зовж байхаар Ээж хаданд гэр бариад мөргөж, залбирах гээд ирсэн иргэдээс тодорхой хэмжээний такс аваад байвал харьцангуй биед амар юм биш үү” гэж сэтгээд ном журмынх нь дагуу албан бичиг бүрдүүлж, гэр барьсан юм билээ. Эхний хугацаанд ашиг олж гайгүй ажиллаж байтал хоёр хүүхэд нь нэг өдөр юу ч харахгүй болсон гэсэн. Тэгэхээр нь эхлээд гадаад, дотоодын эмнэлгээр явсан ч тусыг эс олсон тул ламд үзүүлтэл “Хүү минь ээ, чи лусын нүдийг боосон байна шүү дээ. Тэр лусын нүдний боолтыг аваарай” гэж. Ингээд тэр залуу нөгөө гэрээ хуу татаж аваад удаагүй байтал хоёр хүүхдийнх нь нүд зүгээр болсон гэсэн. Тэр мөчид “Энэ хайрхан миний хоолоо олж идэх арга биш байна” гэж хэлээд явсан гэдэг. Энэ бол үнэн бодит зүйл. Тэгэхээр зүгээр ч нэг чулуу биш байгаа биз.

-Ярианыхаа сэдвийг өөрчилчхөд таныг уншигчид маань “Чухам ямар мэргэжилтэй бол” гэж бодож магадгүй ...

-Найруулагч мэргэжилтэй л дээ. 2007 оноос хойш л өөрийн гэсэн продакшн байгуулах хүсэл тээсэн. Тэр жил би “Үхэж үл болно” киноны анхны группт туслах найруулагчаар ажилласан. Тэгэхдээ олон зүйл сурсан, их хүсэл тэмүүлэх авсан. Тухайн үед миний зохиолоор дөрвөн кино хийгдчихсэн байлаа.  

-Тодруулбал, ямар ямар кино вэ?

-“Буцааж нэхэхгүй хайр”, “Нулимсанд дэвтсэн хайр”, “Дутуу эдэлсэн жаргал”, “Тэнгэрт харвасан од”. Мөн Архангай аймгийн театртай хамтарч “Битгий яваач” нэртэй жүжгийг УДЭТ-ийн найруулагч Ч.Түвшинтэй хамтарч тавьсан.

-Таны дараагийн томоохон төсөл юу байгаа вэ?

-Чингис хааны хатдуудаар цуврал кино хийе гэсэн төсөл эхлүүлээд байна. Их хааны тухай кино байгаа ч хатадынх нь тухай хийвэл илүү сонирхолтой юмуу гэж бодсон. Ингээд хатдыг нь судлав. Чононгоо бол нүүдэлчин Алтайн домогт бичигдсэн байдаг. Чоно өсгөсөн гэдэг. Энэ домог Японд ч байдгийг мэдээд бусад улсад ч байх магадлалтай юм байна гэж бодсон. Дараа нь Алунгоо, Өэлүн, Бөртэ нарын зэргээр эхлүүлж дөрвөн охин, дөрвөн бэр гээд хөврөхөөр 17 бүлэг болж байгаа юм. Энэ төслөө би олон улсынх болгох зорилготой байгаа. Жишээ нь Хулан хатны дүрд БНСУ-ын супер эмэгтэй жүжигчинг тоглуулаад Монгол жүжигчидтэйгээ хамтарвал зах зээл нь ч илүү юмуу. Мөн Монголын түүхийг дэлхий илүү мэддэг болно. Бусад хатдыгаа ч ялгаагүй. Одоогоор нэг бүлэг нь яригдаад эхэлчихсэн байгаа. Судалгаа шинжилгээний ажилдаа орсон. 2023 онд Монгол, Англи Улсын дипломат харилцаа тогтоосны 60 жилийн ой тохионо. Энэ цаг үеийг ашиглаж, аль нэг хатны дүрээ Англичуудад санал болохоор ярьж байгаа.

-Мөн таны ажлын өрөөнд “Хор” нэртэй киноны зураг харагдсан. Энэ ямар учиртай вэ?

-Улс төрийн сэдэвтэй кино хийгдэнэ. Зураг авалт нь одоогоор 30 хувьтай яваа. Манай улсын нийгэмд болж байгаа бүх муу, муухай зүйл илчлэгдэнэ. Зураг авалтаа дуусгах хугацаа болчхоор байгаа хэдий ч цар тахал үнэндээ хөл тушиж байна. Гэхдээ үзэгчиддээ удахгүй хүргэнэ ээ. Манай улсын тэргүүн эгнээний жүжигчид сонгогдсон байгаа.

-Ярилцсанд баярлалаа.

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн 2021 оны сонгуулийн санал хураалт дуусах хүртэл сайтын сэтгэгдэл бичих талбарыг түр хаасан тул хүлцэл өчье. SUDARGA.MN сайтын редакц

Урлаг спорт

Д.Тэрбишдагвын ном Франкфуртын олон улсын үзэсгэлэн яармагт танилцуулагдлаа

Огноо:

,

ХБНГУ-н Франкфурт хотод жил бүр зохион байгуулагддаг олон улсын номын 73 дахь үзэсгэлэн яармаг 2021 оны 10-р сарын 20-нд нээгдлээ. Өнгөрсөн онд  цар тахлын улмаас дижитал хэлбэрээр болсон бол  энэ жил яармаг танхимаар дахин үзэх боломж бүрдэв. Үзэсгэлэн яармагийн энэ жилийн уриа нь RE: CONNECT.


500 жилийн түүхтэй Франкфуртын  үзэсгэлэн яармаг нь дэлхийн хамгийн том номын тэргүүлэгч яармаг юм. Мөн олон улсын шинэ номын танилцуулга, маркетингийн гол цэг болохоос гадна  номыг дэлхийн өнцөг булан бүрт түгээн дэлгэрүүлэх платформ билээ. Номын ертөнцийнхөн  нэгэн дээвэр дор цугларч, оюун санааны бүтээлүүдээ танилцуулдаг учир зохиолч уран бүтээлчид, эрдэмтэд, судлаач шүүмжлэгчид, хэвлэл мэдээллийнхэн, хэвлэлийн үйлдвэрийнхэн болон олон нийтийн хэрэгслийн анхаарлыг гойд татдаг.





Эхний гурван өдөр зөвхөн номын салбарынхан л өөрсдөө оролцож номын шинэ зах зээлтэй танилцдаг бөгөөд дараагийн хоёр өдөр нь номонд дуртай уншигчдад нээлттэй болж, улмаар шууд борлуулалт хийх боломжтой болдог юм байна. Хэдийгээр цар тахлын улмаас  оролцогчдын тоо хязгаартай, хорио цээрийн дэглэмийн хяналт чанга байгаа ч  Франкфуртын 73 дахь номын олон улсын үзэсгэлэн яармагт энэ удаа 80 гаруй орны 2000 орчим албан ёсны төлөөлөгчид оролцож байна. Монгол Улсыг төлөөлөн УИХ-ын гишүүн асан Д.Тэрбишдагва “УЛААН БИЧИН ЖИЛД -  Монгол гэрээс Бранденбургийн хаалга хүрсэн нүүдэлчин” буюу “IM JAHR DES ROTEN AFFEN – Ein Nomade zwischen der Jurte und Brandenburger Tor” номоороо оролцож,  эх орноо сурталчилж байна. Тэрээр “Цар тахлын үед бүх үндэстэн, бүх насныхныг холбосон оюун санаа, соёлын гүүр бол ном гэдгийг өнөөдөр харуулж байна” хэмээн онцлов. Түүний номыг Германы “Eulenspigel” хэвлэлийн групп 2020 оны эхээр  герман хэлтэй уншигчдын хүртээл болгосон юм. Герман хэлээр дэлхийд 130 сая хүн ярьдаг. Д.Тэрбишдагвын ном түүний сурч, амьдарч, ажиллаж байсан Германд, цаашилбал ойр орчмын Австри, Швейцарын том номын дэлгүүрүүд, Амазонд тавигдсан байна.  www.amazon.de
 







Жил бүрийн 10-р сарын дундуур таван  өдөр үргэлжилдэг энэхүү арга хэмжээ Германы Франкфуртын үзэсгэлэнгийн талбайд 2021 оны 10-р сарын 24-ны өдөр хүртэл үргэлжилнэ. Энэ удаагийн үзэсгэлэн яармагийн тасалбарыг зөвхөн онлайнаар худалдаалж, 2-оос доошгүй удаа вакцинд хамрагдсан гэрчилгээ зэрэг баримт бичгийг нягтлан үзэж  нэвтрүүлж байна.    

73 дахь удаагийн Франкфуртын номын үзэсгэлэн яармагийг Соёлын яамны сайд Моника Грюттерс нээж,  бүтээлчээр "сэрэхийг" уриалав. Тэрээр "Өнөөдөр бид утга зохиол, сэтгүүл зүйн ертөнц Франкфурт руу буцаж ирсний баярыг тэмдэглэж байна. Цар тахлын үед  унших материал нь ердийнхөөс ч илүү "сэтгэлийн хоол" болж, хүмүүст цар тахлын хүнд хэцүүг давахад ташуур болж байна.  Энэхүү яармаг нь ном, хэвлэлийн салбарын дэлхийн хамгийн том платформ юм. Номын салбарыг амьд байлгаж, хямралыг амжилттай даван туулж чадсан бүх хүмүүст талархал дахин дахин илэрхийлье” гэв.



Энэ жилийн үзэсгэлэн яармагийн албан ёсны зочин орноор Канад улс оролцож байна. Канадын  алдарт зохиолч Маргарет Этвуд  "Ном  цаг хугацааг ухраах хэрэгсэл, сэтгэлийн машин, оюун санааны цангааг тайлагч эм  юм. Ном унших бүртээ тантай ярьж буй дуу хоолойг сонсдог. Та хичнээн их ганцаардсан байсан ч хамаагүй, та ном уншиж байхдаа ганцаараа биш гэдгээ мэдэх болно” хэмээн иш татав.  
Мөн Франкфурт хотод Канадын ерөнхий амбан захирагч Мэри Мэй Саймон хүрэлцэн ирж нээлтийн ёслолд оролцон  номын ач холбогдлыг онцлон хэлээд зогсохгүй уугуул иргэдийнхээ  аман уламжлалын тухай дурдаж, “Бидний өмнөх үеийн түүх биднийг холбож, хүч чадал өгдөг. Бид бие биендээ сайн түүхээ хэлэхээс гадна муу түүхээ  ч дэлгэх ёстой юм. Ингэснээр тухайн ард түмний өнөөгийн байдал, ард түмнүүдийн хоорондын ойлголцол, ардчилалын тухай илүү мэдээлэл авах болно ” хэмээн онцлов.





Үзэсгэлэн яармагийг зохион байгуулагчид “Цар тахлаас  өмнө  дэлхийн 75 орны 10,000 гаруй сэтгүүлчид зорьж ирж энэ арга хэмжээг сурвалжилдаг төдийгүй 106 орны 7,135 хэвлэлийн салбарынхан яармагт оролцож,  300,000  гаруй жирийн уншигчид цугларч байсан түүхтэй юм. Гэвч цар тахлын хорио цээрийн дэглэм дэлхий дахинд  цуцлагдаагүй  ийм цаг үед 2000 гаруй номын салбарын албан ёсны уран бүтээлчид, хэвлэлийн компанийхан зорьж ирэн,  2020 ба 2021 оны уран бүтээлүүдээ дэлгэн харуулж байгаа  гэдгээрээ энэ арга хэмжээ ямар чухал ач холбогдолтой болохыг илтгэж байна” хэмээн нээлтийн ёслол дээр мэдээллээ.
Видео: Нээлтийн арга хэмжээ
  
“Франкфуртын олон улсын номын үзэсгэлэн яармаг-2021” нь дэлхийн өнцөг булан бүрээс хэвлэн нийтлэх мэргэжлийн хүмүүсийг дахин цуглуулж, бүтээлийг нь олны сонор, мэлмийд толилуулж, соёл, хэвлэлийн технологийн салбарын  үйлчлүүлэгчид, түншүүдтэй уулзах боломжийг шууд олгож, номын бизнесийн шинэ загвар, шинэлэг бүтээлч хандлагыг бий болгож байна.
Ном бүтээгчид бол  хэл, орон зайд үл баригдан соёлыг түгээгчид  билээ. Д.Тэрбишдагва нь олон улсын номын яармагт оролцохоос гадна  Германы хотуудад  зочилж  ном болон Монголын түүх,  зан заншил, өв соёлыг танилцуулж байна.


Уулзалтын хуваарь,  мэдээллийг доорх линкээс үзнэ үү www.eulenspiegel.com
 
Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

Улаанбаатар хотын 382 жилийн ойд зориулсан гэрэл зургийн үзэсгэлэн дэлгэгдлээ

Огноо:

,

Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотын түүхт 382 жилийн ойг тохиолдуулан Улаанбаатар хотын музей Монгол Арт галерейтай хамтран гэрэл зургийн үзэсгэлэн зохион байгуулж байна. Тодруулбал, XX зууны эхэнд Монголын нэрийг дэлхий дахинаа дуурсгасан Рой Чапмен Эндрюсийн 1919-1925 оны монгол орон, монголчуудын зан заншил, эгэл бор амьдралыг гэрэл зургийн хальснаа буулгасан ховор бүтээлүүдийг олон нийтэд дэлгэлээ.

Рой Чапмен Эндрюс нь Төв Азийн хоёр, гуравдугаар экспедицийг удирдан зохион байгуулахдаа 1919, 1922, 1923, 1925 онд Монгол нутагт дөрвөн удаа айлчилж байжээ. Ингэхдээ манай орны хөхтөн амьтан судлал, шувуу судлал, геологи, палеонтологи, эртний болон орчин цагийн ургамлыг судлан, археологийн асар их баялагтай, шинжлэх ухааны онцгой чухал бүс нутаг болохыг баталсан байдаг.

Анх 2013 онд БСШУЯ, Улаанбаатар хотын музей, Палеонтологийн музей хамтран уг гэрэл зургийн үзэсгэлэнг гаргаж байжээ. Ийнхүү хоёр дахь удаагаа Улаанбаатар хотын музей, Монгол Арт галерей, “Гамма” гэрэл зургийн агентлаг, “Монголын динозавр судлалын хүрээлэн” ТББ хамтран “Индиана Жонс Рой Чапмен Эндрюс Монголд” (1919-1925 он) гэрэл зургийн үзэсгэлэнг толилуулаад байна.

Улаанбаатар хотын музейн эрдэм шинжилгээний ажилтан Г.Очбаяр “Энэ удаагийн үзэсгэлэнг гурван төрлийн дэглэлттэйгээр тавьж байгаа. Тухайлбал, 1919-1925 онд Рой Чапмен Эндрюсийн удирдсан Төв Азийн хоёр, гуравдугаар экспедицийн археологи, палеонтологи, үлэг гүрвэлийн эртний олдвортой холбоотой гэрэл зургууд бий. Хоёрдугаарт, 100 жилийн өмнөх монголчуудын ахуй байдлыг буулгасан гэрэл зургууд, гуравдугаарт, XX зууны эхэн үеийн Монголын хот суурин газар, сүм хийдийг хальснаа буулгасныг үзэсгэлэндээ багтаасан юм.  Үзэсгэлэнгийн 60-70 хувь нь тухайн үеийн монголчуудын ахуй байдлыг харуулснаараа онцлогтой” хэмээж байлаа.

Гэрэл зургийн үзэсгэлэнг үзэхээр ирсэн кино найруулагч Б.Баяр “Хоёр дахь удаагаа гарч буй уг үзэсгэлэнг зорьж ирж үзлээ. Энэ үзэсгэлэнгээр 100 жилийн өмнөх монголчуудын амьдралын хэв маягийг харж болохоор байна. Рой Чапмен Эндрюс Монголд дөрвөн удаа ирэхдээ манай орны онгон дагшин байдал, ахуй амьдралыг дэлхий нийтэд сурталчилж байсан нь гайхалтай. 1920-иод оны үеийн аж амьдрал, соёл, ёс заншлыг харахыг хүсвэл иргэд, олон нийт, залуус заавал ирж үзээрэй” хэмээн сэтгэгдлээ хуваалцсан юм.

“Их хүрээ, Монголын хязгаар нутгуудын соёл, түүхийг гэрэл зургийн хальсанд үлдээсэн нь маш чухал баримт, өв юм. Уг бүтээлүүдээс маш олон уран бүтээлийн санаа төрсөн байдаг. Тиймээс урлаг судлаачид, уран бүтээлчид “Индиана Жонс Рой Чапмен Эндрюс Монголд” гэрэл зургийн үзэсгэлэнг ирж үзээрэй” хэмээн зураач Д.Батнасан уран бүтээлчдэд санал болгож байлаа.

125 гэрэл зургаас бүтэх уг үзэсгэлэн аравдугаар сарын 6-нд нээлтээ хийсэн бөгөөд энэ сарын 26-ныг дуустал үргэлжлэх юм. 100 жилийн өмнөх монголчуудын ахуй амьдралаар аялахыг хүссэн хэн бүхэн Дүнжингарав худалдааны төвийн урд байрлах Монгол Арт галерейн үзэсгэлэнгийн танхимд зочлох боломжтой.

НЗДТГ-ЫН ХЭВЛЭЛ МЭДЭЭЛЭЛТЭЙ ХАРИЛЦАХ ХЭЛТЭС

Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

Монголын анхны өвлийн спортын ордны нээлт боллоо

Огноо:

,

“Степпе Арена” ХХК-ийн хэрэгжүүлсэн “Мөрөөдөл биелэх-Мөсөн өргөө” төслийн бүтээн байгуулалтын ажил дуусаж, Монголын анхны өвлийн спортын битүү дээвэртэй ордны нээлт боллоо.

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх нээлтийн ёслолд оролцож, Олон улсын олимпын хорооны стандартад нийцсэн мөсөн гулгуурын талбай бүхий Мөсөн өргөөний бүтээн байгуулалтын ажилтай танилцлаа.

Тус ордны шав тавих ёслол 2019 оны 4 дүгээр сарын 14-ний өдөр болсон бөгөөд үндэсний аж ахуйн нэгжүүдийн санхүүжилтээр 2,600-3,600 хүний багтаамж бүхий битүү дээвэртэй спортын ордон ийнхүү баригдаж, өнөөдрөөс ашиглалтад орж байна.

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх хэлсэн үгэндээ Шадар сайдаар болон Ерөнхий сайдаар ажиллаж байхдаа тус төслийн явцтай танилцаж байсан талаараа дурдаж, энэ түүхэн өдрийн гэрч нь болж байгаадаа туйлын баяртай байгаагаа илэрхийллээ. Төслийг санаачилсан, санхүүжүүлсэн, хамтран хэрэгжүүлсэн үндэсний компаниуд нийгмийн хариуцлага гэж юу байдгийг үлгэрлэн харуулсан болохыг онцолж, Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн хувиар нийгмийн сайн сайхны төлөө хийж байгаа хувийн хэвшлийнхний ажлыг дэмжин ажиллахаа хэлэв.  Мөн дөрвөн улиралд дураар гулгах энэ ордны мөсөн дэвжээнээс Монголын анхны өвлийн олимпын медальтнууд, аваргууд төрөн гарна гэдэгт эргэлзэхгүй байна гэлээ.

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч үг хэлснийхээ дараа төслийг санхүүжүүлэн амжилттай хэрэгжүүлсэн “Ачит Ихт” ХХК, “Юнайтед Прожектс Корпорэйшн” компани, “Монголын алт” корпорац, “Степпелинк Холдинг” компанийн удирдлагуудад Талархал, “Степпе Арена” ХХК-ийн удирдлагад Дурсгалын цом гардуулав.

Тодруулбал, “Ачит Ихт” ХХК төслийн гол санхүүжүүлэгчээр оролцож, “Юнайтед Прожектс Корпорэйшн” компани барилгын зураг, газар, дэд бүтцийн асуудлыг хариуцаж, “Монголын алт” корпорац өөрийн үйлдвэрийн бүтээгдэхүүнүүдийг нийлүүлж, “Степпелинк Холдинг” дуу авиа, гэрэл сүүдэр, дүрс бичлэгийн орчин үеийн тоног төхөөрөмжөөр тоноглох мэдээллийн технологийн ухаалаг шийдэлтэй ордон болгох ажлыг тус тус гүйцэтгэсэн байна.

Монголын анхны өвлийн спортын ордны нээлтийн үеэр “Степпе Арена” ХХК-ийн ТУЗ-ийн дарга П.Цагаан Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Мөсөн өргөөний нээлтэд хүрэлцэн ирж, бүтээн байгуулсан хүмүүст урам хайрласан үг хэлсэнд талархал илэрхийлэв. Мөн мөсөн гулгуурын талбайн салхийг хагалсан шайбыг үндэсний шигшээ багийн 06 дугаартай өмсгөлийн хамтаар Монгол Улсын Ерөнхийлөгчид гардууллаа. Үүний дараа уран гулгалт, хоккейн үзүүлэн тоглолт болсноор нээлтийн үйл ажиллагаа өндөрлөсөн юм.

Монгол Улсад анх удаа цоо шинэ инженеринг, техник технологийг нутагшуулсан, спортын төдийгүй соёл, барилгын салбарын онцлох бүтээн байгуулалтад үндэсний 95, гадаадын 6 компани, нийт 1600 барилгачин, инженер техникийн ажилтнууд оролцжээ.

“Мөсөн ордон”-той болсноор мэргэжлийн хоккей, уран гулгалт зэрэг өвлийн спортын төрлүүдийг Монгол Улсад хөгжүүлэх бааз суурьтай болж, тив, дэлхий, бүсийн хэмжээний спортын тэмцээн, уралдааныг эх орондоо хүлээн авах, соёл, урлагийн болон хурал, зөвлөгөөн зэрэг бусад үйл ажиллагааг зохион байгуулах боломж нээгдэж байна. Улмаар Монгол Улсын үндэсний шигшээ багуудын өрсөлдөх чадвар сайжрах, амжилтаа ахиулах, ялангуяа, өвлийн спортыг амжилттай хөгжүүлэх ач холбогдолтой гэж Биеийн тамир, спортын улсын хорооны дарга Ц.Шаравжамц энэ үеэр хэлж байлаа.

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа

Санал болгох