Бидэнтэй нэгдэх

Улстөр нийгэм

Булганы залуус халамж горьддог хандлагыг өөрчилж хөгжилд манлайлна

Огноо:

,

Булган аймаг анхдагчдаараа алдартай. Хэн ч маргахгүй. Энэ нутгаас олимпийн анхны аварга тодорч, монгол хүн сансарт анх удаа ниссэн гэх мэтээр бидний бахархалт танил түүхүүд цааш хөвөрнө. Гэхдээ Булган аймаг хөгжлөөрөө, иргэдийнхээ амьжиргааны төвшингөөр улсдаа цуутай юу гэвэл тийм биш. Аймгуудыг өрсөлдөх чадвараар нь байр эзлүүлэн жагсаахад араасаа айргийн тавд бичигдсэн гашуун үнэн бий. Газар зүйн байрлал, байгалийн үндсэн өгөгдлөө харахаар Булган шиг тансаг нь ховор. Дээрээс нь дэргэдээ уулын баяжуулах Эрдэнэт хэмээх том айл саахалтын шахуу зайтай оршдог. Энэ бүхнийг том зургаар тольдвол Булган аймагт хөгжлийн асар том боломж, нөөц байгааг харж болно.

Анхдагч гэх тодотголоороо алийн болгон голоо зогоож суух вэ, одоо хандлагаа өөрчлөх цаг болсон гэж залуус зоригтой дуугарлаа. Булган аймагт өнгөрсөн амралтын өдрүүдэд болсон “Нэг Булган” хөгжлийн чуулганы 500 гаруй төлөөлөгч аймгаа, улс орноо хөгжүүлэхэд залуус түүчээлэх, ачаа үүрэх цаг болсныг онцолж байв. 2019 оныг Булган аймаг “Залуучуудын хөгжлийг дэмжих жил”-ээр зарласан байдаг. Энэхүү хөгжлийн чуулганыг аймгийн ЗДТГ болон УИХ-ын гишүүн Ж.Бат-Эрдэнийн дэмжлэгтэйгээр зохион байгуулсан юм.

Булган аймаг эдүгээ 62 мянган хүн амтай болжээ. Эрчүүд 51, эмэгтэйчүүд 49 хувийг эзэлдгээс гадна гурван хүн тутмын хоёр нь залуус гэдэг бол хүн ам зүйн бүтцийн хувьд атаархмаар тохиолдол. Гэхдээ хүн амын дунд ажилгүйдэл, ядуурал, гэмт хэргийн нөхцөл байдал өндөр хувьтай. Ганцхан баримт хэлэхэд, аймагт нийт 8000 өрх байгаагаас 1667 нь төрөөс үзүүлдэг халамжаар амьдардаг гэсэн судалгаа гарчээ. Жилд дунджаар 1200 хүүхэд шинээр мэндэлдэг байна.

Аймгийн эдийн засгийн бүтцийг авч үзвэл ДНБ-ий 70 хувийг хөдөө аж ахуйн салбар буюу газар тариалан, мал аж ахуйн салбарт үйлдвэрлэдэг. Газар тариалан, мал аж ахуй гэсэн хоёрхон тулгууртай байгаа нь эдийн засгаа төрөлжүүлэх шаардлага тулгарсныг илтгэнэ. Эрдэмтдийн хийсэн судалгаагаар яг энэ чигээрээ явбал 10 жилийн дараа гэхэд Булган аймаг бэлчээргүй болно гэсэн дүгнэлт гарчихсан байгааг аймгийн Засаг дарга З.Батзориг хэллээ. Сайн сайхнаараа болж бүтэж байгаагаараа манай нутгийнхан хангалттай бахархдаг, харин одоо алдаа дутагдал, засаж сайжруулах зүйлсээ залуус бид нухацтай ярилцах цаг болсон гэж тэрбээр нэмж хэлэв.

“Нэг Булган” хөгжлийн чуулга уулзалтад оролцогчид хөгжлийн асуудлаар анхаарах хэд хэдэн чухал санал дэвшүүлсэн нь сонирхол татав. Юуны өмнө Булган аймгийн эдийн засгийг олон тулгууртай болгохын тулд хөнгөн үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэх шаардлага байгааг олж харжээ. Энэ нутгийнхны итгэлийг хүлээж УИХ-д сонгогдсон Ж.Бат-Эрдэнэ гишүүн “Шинэ хөдөө” хөтөлбөрийг санаачилсан бөгөөд одоогоор гурван аймаг хэрэгжүүлж буй. Малын үүлдэр угсааг сайжруулах, жимс жимсгэнийн тариалалтыг хөгжүүлэх, туслах аж ахуйг сэргээх гэх мэт хэд хэдэн чиглэлээр хэрэгжүүлж байгаа “ШИнэ хөдөө” хөтөлбөрийн хүрээг тэлж, хүртээмжийг нэмэгдүүлмээр байна гэх саналыг цөөнгүй төлөөлөгч хэлж байлаа.

“Шинэ хөдөө” хөтөлбөрийг хамгийн анх Булган аймагт нэг тэрбум төгрөгийн санхүүжилттэйгээр эхлүүлж байсан бол 2019 онд хоёр тэрбум, 2020 онд 3 тэрбум төгрөгийн санхүүжилттэй болгож нэмэгдүүлэхээр ажиллаж байгаагаа гишүүн Ж.Бат-Эрдэнэ хэлсэн. Өрхийн орлогыг бодитоор нэмэгдүүлэх, ажилгүйдлийг бууруулах зорилготой энэ хөтөлбөрийг дэмжих лобби бүлэг УИХ-д байгуулагдаад байгаа юм. Улсаас халамж горьдож суудаг буруу хандлагаа халж, бизнесийн санаагаа цаасан дээр төсөл болгон буулгаж, өрх гэр, нутаг орныхоо хөгжлийг түүчээлээрэй гэж чуулганы төлөөлөгчдөд гишүүн Ж.Бат-Эрдэнэ захиж байлаа. Төр, засаг залуусын урмыг хугалах биш хийж бүтээе гэсэн тэмүүллийг дандаа гэрэлтүүлж байх учиртайг ч олон хүн хэлсэн.

Булган аймаг усны нөөцөө нэмэгдүүлэх, газар тариалангаа дэмжих зорилгоор “Орхон говь” төслийг хэрэгжүүлэх, дотооддоо авто замын сүлжээгээ сайжруулах, орон нутгийн нислэгээ эргэн сэргээхээр холбогдох байгууллагуудад хүсэлт тавьж, хөөцөлдөж эхэлжээ. Булган аймагтай хил залгаа Хөвсгөл, Орхон аймаг гэсэн хоёр аймаг хоёулаа 100 гаруй мянган хүн амтай, аялал жуулчлал, үйлдвэрлэл өндөр хөгжсөн онцлогтой. Үүнийг зэх зээл, эрэлт хэрэгцээ гэж харж, үйлчилгээний салбараа богино хугацаанд хөгжүүлж чадвал ирээдүй байгааг олж харах ёстой гэдэг дээр энэ удаагийн чуулганаар залуус санал нэгдлээ.



Б.ТҮВШИНТӨГС

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа
Монгол Улсын Их Хурлын 2020 оны сонгуулийн санал хураалт дуусах хүртэл сайтын сэтгэгдэл бичих талбарыг түр хаасан тул хүлцэл өчье. SHUDARGA.MN сайтын редакц

Улстөр нийгэм

Жайка байгууллагын суурин төлөөлөгчтэй уулзалт хийлээ

Огноо:

,

Боловсрол, шинжлэх ухааны сайд Л.Цэдэвсүрэн Японы Олон Улсын хамтын ажиллагааны ЖАЙКА байгууллагын суурин төлөөлөгч Тамүра Эриког хүлээн авч уулзлаа. Уулзалтын хүрээнд боловсролын салбарт Япон Улсын буцалтгүй тусламж, зээлээр хэрэгжиж байгаа бүтээн байгуулалт, төсөл хөтөлбөрийн явц, үр дүнгийн талаар ярилцаж, цаашид хамтын ажиллагааг хэрхэн өргөжүүлэх боломжтой талаар санал солилцлоо.

Боловсрол, шинжлэх ухааны яамнаас ЖАЙКА-тай хамтарч 4 төсөл хөтөлбөр хэрэгжүүлж байна. Төслийн хүрээнд баригдаж буй ерөнхий боловсролын сургуулийн барилгын ажлыг хичээлийн шинэ жил эхлэхтэй холбогдуулан хүлээлгэн өгөх асуудлыг ярилцав. Мөн “Тусгай хэрэгцээт боловсрол шаардлагатай хүүхдэд үзүүлэх эрүүл мэнд, боловсрол, нийгмийн хамгааллын үйлчилгээг сайжруулах төсөл”-ийн 2 дахь үе шатыг 9 дүгээр сараас эхлүүлэхээр тохиролцлоо.

Тусгай хэрэгцээт боловсролын салбарын боловсон хүчнийг бэлтгэх урт, богино хугацааны тэтгэлэгт сургалтад залуу багш, иргэдийг хамруулах, Монгол Улсын ерөнхий боловсролын зарим сургуулиудад зориулалтын гал тогооны газар байгуулах, хоол үйлдвэрлэлтийн тоног төхөөрөмжөөр бүрэн хангах хамтарсан төслийг боловсруулан, хэрэгжүүлэх талаар санал солилцлоо.

Дэлгэрэнгүй унших

Улстөр нийгэм

УИХ-ын гишүүн Б.Баярсайхан Хүний хөгжлийн цогц бодлогын асуудлаар сайдуудтай уулзлаа

Огноо:

,

УИХ-ын гишүүн, Боловсрол, соёл, шинжлэх ухааны байнгын хорооны гишүүн Б.Баярсайхан өнөөдөр /2020.08.04/ ХНХ-ын сайд А.Ариунзаяа, Соёлын сайд С.Чулуун, Боловсрол, шинжлэх ухааны сайд Л.Цэдэвсүрэн, Эрүүл мэндийн дэд сайд Ш.Анхмаа болон тус яамдын төрийн нарийн бичгийн дарга нартай уулзаж Хүний хөгжлийн цогц бодлогын баримт бичгийн талаар санал солилцлоо.

УИХ-ын гишүүн Б.Баярсайхан Засгийн газар 2020-2024 оны үйл ажиллагааны хөтөлбөр болон төсвийн тодотголын төслийг боловсруулж байгаа энэ чухал үед Хүний хөгжлийн цогц бодлогын асуудлыг холбогдох тулгуур яамд анхаарч, уялдаа холбоогоо сайжруулахыг санууллаа. Өмнөх жилүүдийн алдаа нь салбарууд тус тусдаа хөгжил ярьсаар, хүнээ хөгжүүлэх асуудал дунд нь орхигдсоор ирсэн. Хэдийгээр хүний хөгжлийн асуудал ХНХЯ-ны эрхлэх асуудалд байгаа ч салбар бүрийн уялдаа холбоогүйгээр энэ ажил урагшаа явдаггүй. Иймээс эхний ээлжид хамтарсан ажлын хэсэг гаргаж, яамдууд идэвх санаачилгатай ажиллахыг сануулж өнөөдрийн уулзалтыг зохион байгуулж байгаагаа дурдлаа.

Сайдууд тус тусын салбарынхаа хүний хөгжлийн бодлогын баримт бичигт тусгах санал, хийх ажлын төлөвлөгөө болон тулгамдаж байгаа асуудлуудаа ярьж байлаа. Тухайлбал Боловсрол, шинжлэх ухааны сайд Л.Цэдэвсүрэн цэцэрлэг, сургуулийн хөтөлбөр агуулгад олон улсад үнэлэгдэх Монгол хүнийг хөгжүүлэх, төлөвшүүлэхэд чиглэсэн санал санаачилга бий, үүнд анхааран ажиллах болно гэлээ.  Соёлын сайд С.Чулуун хүний хөгжил зам барихтай адил ажил биш аажимдаа хөрсийг нь сайн суулгах асуудал. Иймээс шинээр байгуулагдсан Соёлын яам Хүний хөгжлийн цогц бодлогын асуудалд идэвх санаачилгатай ажиллах гол яам байх болно гэдгээ онцоллоо. Мөн төрийн нарийн бичгийн дарга нар саналуудаа хэлж хамтарч ажиллахад бэлэн байна хэмээсэн юм. Хүнээ хөгжүүлсэн улс орон хөгждөг, хүний хөгжлийг ярихгүйгээр салбарын хөгжил ярих боломжгүй гэдгийг сайдууд хэлж байлаа. 

УИХ-ын гишүүн Б.Баярсайхан Хүний хөгжлийн цогц бодлогын баримт бичгийг анх удаа боловсруулах гэж байна.  Өмнөх хөгжлийн бодлогуудаас өөр гэдгийг анхаарах ёстой. Иймээс  бүх салбарууд үүнд хойш суулгүй, ажил хэрэгч хандахыг хүслээ хэмээн  Улсын Их Хурлын Хэвлэл мэдээлэл, олон нийттэй харилцах хэлтсээс мэдээллээ. 

Дэлгэрэнгүй унших

Улстөр нийгэм

Нийгмийн бодлогын байнгын хороо МСҮТ, Политехник коллежийн удирдлагуудтай уулзалт зохион байгууллаа

Огноо:

,

УИХ-ын Нийгмийн бодлогын байнгын хороо өнөөдөр /2020.08.04/  ХНХ-ын яамтай хамтран Мэргэжлийн боловсрол сургалтын салбарын удирдах ажилтнуудтай уулзалт зохион байгууллаа. Уулзалтад Улаанбаатар хот,  21 аймагт үйл ажиллагаа явуулж байгаа Мэргэжил сургалт үйлдвэрлэлийн төв /МСҮТ/, Политехник коллежийн удирдлагууд, ХНХЯ-ны мэргэжилтнүүд оролцлоо.

 

Уулзалтын эхэнд УИХ-ын гишүүн, Нийгмийн бодлогын байнгын хорооны дарга М.Оюунчимэг  МСҮТ-ийн үйл ажиллагааг төрөөс дэмжин, бодлогын хүрээнд  төсвийг жил бүр нэмэгдүүлж өнөөдрийн байдлаар 90-100 тэрбум төгрөг болсон. Гэсэн хэдий ч МСҮТ-ийн төгсөгчдийн чадвар, багш боловсон хүчний чадавх хөдөлмөрийн зах зээл, Монгол Улсын хөгжлийн бодлого, Үйлдвэржилтийн бодлого зэрэгтэй төдийлөн уягдахгүй, хөгжихгүй байна. Иймээс хөгжлийн бодлоготой уяж МСҮТ-ийн бодлого, үйл ажиллагааг хөгжүүлэх тухай Байнгын хорооны дарга онцолсон юм. УИХ, Засгийн газрын үйл ажиллагааны мөрийн хөтөлбөрт ирэх 4 жил 150 мянган ажлын байрыг бий болгох тухай тусгагдсан. Үүнийг ажил хэрэг болгохын тулд мэргэжлийн боловсролын салбарт хууль эрхзүйн асуудлыг тодорхой болгох ёстой. Нийгмийн бодлогын байнгын хорооны нэн түрүүний ажил энэ салбар байхыг тодотголоо.

ХНХЯ-ны мэргэжлийн боловсролын сургалтын бодлогын хэрэгжилтийг зохицуулах газрын дарга А.Халиунаа илтгэлдээ  Мэргэжлийн боловсролын сургалтын тухай бие даасан хууль 2002 онд батлагдан гарсан. Одоо уг хуулийг шинэчилсэн найруулгын төвшинд өөрчилж чадвал, салбарын хөгжилд саад болоод буй томоохон асуудлууд цэгцрэх ёстойг дурдлаа. Мөн мэргэжлийн боловсролын салбарыг төрөлжүүлэх, бүсчлэн хөгжүүлэх, чанарын баталгаажилтын асуудал, салбар дундын уялдаа холбоог сайжруулахад анхаарах асуудлууд байгааг хэллээ.

Орон нутгийн МСҮТ-ийн удирдлагууд энэ салбарт эрс шинэчлэл хэрэгтэй. Нийгмийн бодлогын байнгын хороон нэн түрүүний ажлаа тус салбараас эхлэх гэж байгаад талархаж байгаагаа илэрхийллээ. Цаашид бүс нутгийн бодлоготой уяж орон нутгийн иргэдийг ажилтай орлоготой болгох, МСҮТ-ийн санхүүжилтийг зөвхөн төсөв хардаг биш өөрсдийгөө санхүүжүүлэх, үнэлэмжээ нэмэгдүүлэх, өрсөлдөх чадварыг сайжруулах боломжийг хуулиар нээж өгөх тухай саналууд хэлж байлаа. Мөн коронавирусийн халдварын үед гаднаас боловсон хүчин авах боломж хомс байна. Үүнийг боломж болгон МСҮТ, Политехник коллежууд идэвх санаачилгатай ажиллаж  ойрын хугацаанд мэргэжилтэй ажилтныг бэлтгэх, хаана ямар мэргэжилтэн дутагдалтай байгааг яаралтай судлан, ээлжит бус чуулганаар төсвийн тодотгол хэлэлцэх гэж байгаатай холбоотойгоор төсөв санхүүжилтийн саналыг хэллээ.

Мөн уулзалт, хэлэлцүүлэгт УИХ-ын гишүүн Б.Баярсайхан оролцож үг хэллээ. МСҮТ-д  насанд хүрээгүй хүүхдүүд элсдэг.  Насанд хүрээгүй хүүхдүүдэд боловсрол олгох, мэргэжилтэй ажилтан бэлтгэх нь МСҮТ-ийн онцлог. Иймээс ганц мэргэжилтэй ажилтан бэлтгэж байна гэх утгаар хандах биш хүүхдүүдтэй харьцаж, хүүхэд хүмүүжүүлж байгаа гэх утгаар багш боловсон хүчнийг онцгой анхаарах ёстой гэлээ.

УИХ-ын гишүүн, Нийгмийн бодлогын байнгын хорооны дарга М.Оюунчимэг ирэх жилүүдэд газрын тосны үйлдвэр, төмөр зам, хөдөө аж ахуй, хүнсний чиглэлийн боловсруулах үйлдвэрүүд зэрэг томоохон бүтээн байгуулалтууд хийгдэнэ. Энэ мега төслүүдэд мэргэжилтэй боловсон хүчнээ бэлтгэн нийлүүлэх нэн түрүүний зорилт, үүнд салбар хоорондын уялдаа холбоо чухал болохыг уулзалтын төгсгөлд онцоллоо гэж Улсын Их Хурлын Хэвлэл мэдээлэл, олон нийттэй харилцах хэлтсээс мэдээллээ. 

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа

Санал болгох