Бидэнтэй нэгдэх

Урлаг спорт

Монголын хилчдийн сэтгэлийн хойморт сүндэрлэсэн гэрэлт хөшөө

Огноо:

,

Ахлах дэслэгч Б.АЛТАНЦЭЦЭГ

“НОГООН МАЛГАЙТ ШОНХОРУУД”-ЫН ТҮҮХ

Өчигдөргүй өнөөдөр гэж үгүй. Тиймээс 80 жилийн өмнө болсон үйл явдлыг танд нэхэн сануулья. ЗХУ-ын Дотоод хэргийн ардын комиссариатын дарга Бериягаас 1939 оны зургадугаар сард Чита, Хиагтын Хилийн цэргийн бригадын захирагч, хурандаа Власов, Зильпер нарт Тусгай шилмэл батальоныг нэн яаралтай зохион байгуулж, Монгол Улсын нутаг дэвсгэр Халхын голд шилжүүлэн байрлуулах үүрэг өгчээ. Тэд дээрх үүргийн дагуу 1939 оны долдугаар сард Хиагт, Мангут, Даурын хилийн отрядуудын бие бүрэлдэхүүнээс 502 хилчнийг сонгон авав. Захирагчаар нь Хиагтын хилийн отрядын штабын дарга, хошууч А.Е.Булыгаг томилсон байна. Тушаал аван маш богино хугацаанд зохион байгуулагдсан батальон Хиагтаас БНМАУ-ын Дорнод аймгийн Халх гол сумын нутаг Хамар даваанд байлдааны үүрэг гүйцэтгэхээр 2000 гаруй км газрыг туулан иржээ. Тэд 1939 оны долдугаар сарын 15-наас аравдугаар сарын 13-ны хооронд фронтын галын шугам дахь армийн бүлэглэлийн командын байрыг хамгаалах, Халхын голын гарамын аюулгүй байдлыг хангах, дайсны гэнэтийн довтолгооноос хамгаалах үүрэг гүйцэтгэв. Тус батальоны хилчид Монгол Ардын Хувьсгалт Цэргийн VI морин дивизийн хориглолтын баруун жигүүрийг халхалж, япончуудад нөөц хүчээ татах бололцоо олгохгүй байх, элсэн манхнуудыг япончуудаас цэвэрлэх, дайсны галын системийг илрүүлэн устгах, хүн хүчний хөдөлгөөнийг тагнан турших, амьд хэл олзлох, дайсны давшилтыг хориглон зогсоох, тэдэнд галын цохилт өгөх зэрэг үүрэг даалгаврыг нэр төртэй биелүүлсэн байна. Фронтын командлалаас тус батальоны I, II, III салааг Халхын голын гарамын хамгаалалтад хуучнаар нь үлдээж, IV, V салааг нэгтгэн 100 хилчин дайчнаар бүрдүүлж, ахлах дэслэгч Михайловоор удирдуулсан буудлагын рот болгон зохион байгуулсан юм. 1939 оны наймдугаар сарын 25-29-ний өдрийн Ремизовын өндөрлөгийн төлөөх тулалдаанд Зөвлөлтийн 100 хилчин оролцож, тэд эрэлхэг баатарлагаар тулалдан улмаар уг өндөрлөгийг бүрэн мэдэлдээ авчээ. Харанхуй шөнө сайн хардаг хилчдийн албаны ур чадварыг Г.К.Жуков жанжин санаж хамгаалалтын энэхүү батальоныг уг өндөрлөгийн төлөөх тулалдаан оролцуулсан нь мэргэн шийдвэр байж өндөрлөгийг эзлэх үндсэн нөхцлийг бүрдүүлж өгчээ. Гэвч энэхүү стратегийн чухал байрлалыг эзлэн авах тулалдаанд Оросын 30 хилчин амь үрэгдсэн байдаг юм. Хилчид дайны үед ч гэлээ тулаанд хилчин ногоон малгайгаа дээдэлж төмөр дуулга өмсөөгүй нь тэдний үхлийн шарх болсон талаар судлаачид ярьж, бичдэг. 

ЗҮРХЭНД ДУУРСАГДАХ ОРОСЫН ХИЛЧИД

Дээр өгүүлсэнчлэн Оросын хилчдийн байгуулсан гавьяа, баатарлаг үйл хэргийг мөнхжүүлэх эхлэл суурь одоогоос найман жилийн өмнө тавигдсан байдаг юм. Тухайн үед буюу 2011 оны наймдугаар сард ХХЕГ болон МҮОНТ-ийн хамтарсан “Би, бид байхын учир” төслийн багийнхан хэсэг оросуудтай Дорнод аймагт таарчээ. Ингээд тэд танилцаж. Төслийн багийн гишүүн, хурандаа Д.Баасанжаргалын хувьд энэ бол тэнгэрээс бууж ирсэн олз байсныг хожим дурсан ярьдаг юм. Тэдгээр Орос нөхөд Эрхүү, Чита хотоос ирсэн бөгөөд Халхын голд амь үрэгдсэн эх орон нэгтнүүддээ зориулан хөшөө барихаар зорин явж байгааг олж мэджээ. Тэд тус судалгааны ажлыг хоёр дахь жилдээ явуулан Хамар даваан дахь дурсгалын цогцолборт зарим шарилыг олж хүний ёсоор хөдөөлүүлсэн гэдгээ ярив. Ингэж сайн санааны үзүүрт тос гэдэгчлэн Монгол, Оросын хилчид анх учирсан билээ. “Хилчдийн хороо” олон нийтийн байгууллага, “Дорнод хязгаар” ТББ-ын нөхөд ч үйл хэргээ тасралтгүй үргэлжлүүлсэн юм. Ингэж сайн сайхны төлөөх ариун сэжмээр холбогдсон хоёр орны хилчид Дорнод аймгийн Халх гол суманд Оросын хилчдэд зориулсан хөшөөг 2011 онд босгосон түүхтэй. 

ҮЙЛС ҮРГЭЛЖЛЭХ ЦАГААР БУЮУ ХӨШӨӨ ИНГЭЖ БҮТЭВ

Халхын голын дайны ялалтын 80 жилийн ойг тохиолдуулан Оросын хилчдийн баатарлаг гавьяаг алдаршуулах, хойч үед мөнхжүүлэн үлдээх зорилгоор Хил хамгаалах байгууллагын удирдлагаас гэрэлт хөшөө бүтээн босгох санал санаачилгыг гаргав. Ийнхүү тус санаачилгын мөрөөр ХХЕГ-ын даргын дугаар тушаал гарч ажлын хэсэг томилогдлоо. Энэ ажил өнгөрсөн хавраас эхлэн гараанаас гарсан юм. Хөшөөг бүтээлгэхийн тулд мэргэжлийн байгууллагад хандлаа. Хоёр талаас санал бодлоо нийлүүлэн зөвшилцөж хөшөөний зураг төслийг ч төдөлгүй гаргав. Улмаар хөшөөг бүтээх чулууг сонгох, бичих үг, сийлэх дүрсний бэлгэдэл гээд нарийн нандин ажлууд дагалдан өрнөв. Хөшөөг бүтээхэд Сэтгэл зүй, мэдээлэл, соёл сурталчилгааны хэлтсийн хамт олон цаасан дээрээс бодит бүтээл болох хүртэлх бүхий л үйл явцад нь оролцов. Хөшөө дурсгал гэдэг мөнхийн бүтээл. Хамгийн гол нь хөшөөнд гүн хүндэтгэл шингэх учраас алдах эрх байхгүй. Тиймээс ч нарийн нягт нямбай ажиллагаа шаарддаг юм билээ. Дурсгалын гэрэлт хөшөөг "Алтайн түрүү" ХХК бүтээв. Бүтээсний дараа болгоомжтойгоор тээвэрлэн хүргэх, суурийг цутгах, орчныг тохижуулах гээд дурдвал бэлтгэл ажил олон өрнөсөн. Ийнхүү их ажлын дараа хөшөө сая бэлэн болов. Хөшөөний өндөр таван метр, 17 тонн жинтэй. Тус хөшөө нь тэнгэр өөд цойлсон илдний хэлбэр бүхий. Илд нь Оросын хилчдийн дайчин баатарлаг үйлсийг илэрхийлж байгаа болно. Цайвар өнгийн боржин чулуун хөшөөн дээр дайнд амь үрэгдсэн Оросын 30 хилчний нэрсийг хар ногоон өнгийн гантиг чулуун хавтан дээр алтан шар өнгөөр сийлсан байна. Мөн түүхэн бичвэрийг хойч үедээ таниулан сийлжээ. Хөшөөний дээд хэсэгт тухайн үеийн Оросын цэрэг, дайчдын бэлэг тэмдэг болох улаан таван хошууг, ялалт, энх тайвны бэлэг тэмдэг болсон ялалтын навчийг дүрслэн дээрх үйл явдал 1939 онд болсныг илэрхийлэн гаргасан байв.“Монгол Улсын тусгаар тогтнол, газар нутгийн бүрэн бүтэн байдлын төлөөх тэмцэлд амь эрсэдсэн Оросын хилчдийн гэгээн дурсгалд зориулан түүхт ялалтын 80 жилийн ойг тохиолдуулан Монголын хилчдээс бүтээв” гэжээ. 

ЦЭЛМЭГ ТЭНГЭР, АМГАЛАН ХӨРСИЙГ ХОЛБОСОН АЛТАН ГАГНААС

Дорнод аймаг, Халх гол сум, Хамар даваа-“Цагаан алт” хөшөөт цогцолбор.  2019 оны наймдугаар сарын 25-ны өдөр. Халхын голын дайны ялалтын 80 жилийн ойг тохиолдуулан Халх голын байлдаанд Оросын хилчдийн байгуулсан гавьяа, гэгээн дурсгалыг мөнхжүүлэх зорилгоор Монголын хилчдээс гэрэлт хөшөөг бүтээн босгож, хүндэтгэл үзүүлэх арга хэмжээний нээлт ёслол төгөлдөр болж өнгөрлөө. Монгол орны зүүн хязгаарт халдан довтолсон Японы түрэмгийллийн эсрэг Халхын голын байлдаанд амь эрсэдсэн Оросын хилчдийн баатарлаг гавьяаг гэрэлт хөшөө босгон мөнхжүүлэх санал санаачилга үнэхээр нүдээ, цаг үеэ олжээ. Уг гэрэлт хөшөөний нээлтийн ажиллагаанд ХХЕГ-ын Захиргааны удирдлага эрхэлсэн дэд дарга, хурандаа Н.Ганболд, ОХУ-ын талаас Элчин сайдын яамны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга М.В.Джеваков, Хилийн аюулгүй байдлын албаны байгууллагуудын Монгол Улс дахь албан ёсны төлөөлөгч, хурандаа Е.В.Серебренников нарын албаны төлөөлөл оролцлоо. Мөн сум орон нутгийн удирдлага, ард иргэд, Хилийн 0198, 0132 дугаар ангийн удирдлага, ахмад хилчдийн төлөөлөл оролцсон юм. Өнгөрсөн түүхийг залгамжлагчид, ирээдүйг бүтээгч хүүхэд багачууд хүрэлцэн ирсэн байсныг мөн онцольё. Оросын хилчдэд зориулсан гэрэлт хөшөөний нээлтэд зориулж албаны төлөөлөл эхлээд үг хэллээ. Улмаар гэрэлт хөшөөний туузыг хайчлан, цэцэг өргөж, найрал хөгжим ОХУ-ын болон Монгол Улсын төрийн дууллыг Хамар даваанд эгшиглүүлсэн. Халхын голын байлдаанд амь үрэгдсэн Оросын хилчдийн гэгээн дурсгалыг хүндэтгэн зочид төлөөлөгчид дуугүй зогсон хүндэтгэл илэрхийлсний дараа ёслолын буудлага хийв. Улмаар хөшөөг нар зөв тойрч хүндэтгэл илэрхийлснээр албан ёсны арга хэмжээ өндөрлөлөө. Хөшөөний нээлтийн арга хэмжээ товчхон өгүүлэхэд ийм. Гэхдээ энэ үйл явдлын цаана Монголын хилчдээс Оросын хилчдэд илэрхийлж буй асар том хүндэтгэл оршиж байв. Хилийн 0198 дугаар ангийн болон ХЦДБЧ-ын уран бүтээлчдийн хүндэтгэлийн тоглолт, Халх голын хөшөө дурсгалт газрын дагуух хээрийн үзүүллэг гээд олон хөтөлбөр нээлтийн арга хэмжээний үеэр өрнөсөн билээ. 

ХҮНДЭТГЭЛИЙН ХОЙМОРТ ДАЙХ ҮГ

Мэнэнгийн уудам тал, одоо ч түүх хүүрнэх Баянтүмэнгийн хуучин туурь, Халх голын хөвөө хязгаар нутаг, элсэн манхан толгод, домог түүхт Эрс, Хулд уулс дүнхийн цэнхэртэх дэндүү үзэсгэлэнт эх орны зүүн хязгаар нутаг минь. Одоогоос 80 жилийн өмнө энэ сайхан эх орны минь төлөө алтан амиа өргөсөн Оросын хилчдийн гэгээн дурсгалыг бид нэхэн санаж, ийнхүү гүнээ хүндэтгэж байна. Тиймээс ч хилчдийн тусгай батальоны байгуулсан гавьяаг Монголын хилчид ийнхүү мөнхжүүллээ. Халх гол сумын нутаг дахь Хамар даваанд босгосон энэхүү хөшөө дурсгал нь Монгол, Оросын хилчдийн харилцаа хамтын ажиллагааг улам гүнзгийрүүлэн батжуулах түүхэн үйл явдал юм. Тэнгэр, газрын гагнаас болон түүхийн хуудсанд хадгалагдан үлдсэн гэрэлт хөшөө сүр бараатай дүнхийн байна. Энэхүү хөшөөний түүх нь үр хойчдоо үүрд дуурсагдах гэж үүрнээсээ ниссэн шувуудын домог байлаа. Эх орон, элгэн түмнээ сэтгэлдээ тээсэн эр зоригийн дуулал ч гэлтэй. Эргэж ирэх нь тодорхойгүй амь сөрсөн дуудлаганд хүдэр цээжээ дэлгэн дайны тэргүүн эгнээнд Монгол, Зөвлөлтийн хилчид үүрэг гүйцэтгэснийг өнөөдөр Монголын төр засаг, ард түмэн хүндэтгэн дурсаж байна. Тэнгэрт одсон цэрэг эрсийн сүнс хэрвээ амирладаг бол цээжний энгээр, үгийн сайхнаар магтан дуулахсан. Түүхийг бид огоорох эрхгүй, залуу хойч үедээ өвлүүлэх эрхэм үүрэгтэй. Түүхэнд мөнхөрсөн “ногоон малгайтай шонхорууд”-дад, бидний төлөө буцаж нисээгүй шувуудад Монголын хилчид мэхийж байна.

Эх сурвалж: Хил хамгаалах ерөнхий газар

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа

Сэтгэгдэл

Урлаг спорт

“70 түүх, 70 агшин” гэрэл зургийн үзэсгэлэн нээлтээ хийлээ

Огноо:

,

Хятадын Төв телевизийн Монгол сүлжээ, Монголын гэрэл зурагчдын нэгдсэн холбооноос хамтран зохион байгуулсан “70 түүх, 70 агшин” гэрэл зургийн үзэсгэлэн өнөөдөр Монгол улсын нийслэл Улаанбаатар хотноо нээлтээ хийлээ.

Монгол, Хятадын хооронд дипломат харилцаа тогтоосны 70 жилийн ойд зориулсан тус үзэсгэлэнд тавигдсан 70 бүтээл нь Хятадын төв телевизийн монгол сүлжээний вэб хуудас, фэйсбүүкийн пэйж хуудас, “Монголын гэрэл зураг, мэдээлэл” сэтгүүл, INET.MN сайтаар өмнөх хагас жилийн хугацаанд тааварт уралдаан хэлбэрээр нийтлэгдэж байсан гэрэл зургууд юм.

Хоёр орны харилцааны түүхэнд холбогдох энэхүү ховор гэрэл зургууд нь Монголын төв архив болон хувь хүмүүсийн гарт хадгалагдаж байгаад ийнхүү олны хүртээл болжээ.

Үзэсгэлэнгийн нээлтэд Хятадын төв телевизийн Монгол сүлжээний мэргэжилтэн Б.Занданхүү, Монголын гэрэл зурагчдын нэгдсэн холбооны Ерөнхийлөгч Ц.Батбаатар, Монгол, Хятадын найрамдлын нийгэмлэгийн тэргүүн, Элчин сайд асан Г.Батсүх, Күнзийн институтын Монгол талын захирал, нэрт орчуулагч М.Чимидцэеэ, Монгол дахь Хятадын ЭСЯ, Хятадын соёлын төвийн төлөөлөл, ШУА-ийн Олон улс судлалын хүрээлэнгийн хятад судлаач эрдэмтэд, Хятад Монголын хэвлэл мэдээллийн ажилтнууд, үзэсгэлэнгийн 70 зурагт дүр төрхөө үлдээсэн Монголын нэр хүндтэй хүмүүс болох Ардын жүжигчин Б.Зангад, нэрт жүжигчин Р.Анхням, Монгол Улсын холбооны яамны сайд асан Б.Баатар, Ардын жүжигчин Д.Чимид-Осорын хүү Ч.Болд, уралдааны долоон ялагч тэргүүтэй  зочид төлөөлөгчид оролцлоо.

Үзэсгэлэн Улаанбаатар хотын “Блю Мон” галарейд гурав хоног үргэлжлэх юм.

Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

Монгол Улсын гоо бүсгүй Ж.Гүнжидмаа: Би хичээнэ ээ

Огноо:

,

“ МИСС МОНГОЛИА 2019”

"Монгол үндэстний гоо бүсгүй шалгаруулах" олон улсын тэмцээний ялагчид тодорлоо. Тодруулбал, 15 дахь жилдээ зохиогдож буй уг тэмцээн энэ жил хүрээгээ тэлж, Монгол, ОХУ, БНХАУ-ын шилдэг 16 бүсгүй өрсөлдсөнөөс:
              III байр – Тува улсын гоо бүсгүй Чимис Ооржак
              II байр – Буриад улсын гоо бүсгүй Алтана Ангархаева
              I байр – ӨМӨЗО-ны гоо бүсгүй Н.Зол
             “Мисс интернэйшнл”-  Монгол улсын гоо бүсгүй Ж.Гүнжидмаа /Тэрээр эх орноо төлөөлөн ирэх 11-р сард Япон улсад болох “Мисс интернэйшнл” олон улсын 59 дэх тэмцээнд оролцоно/

Тэргүүн мисс /Виннер/ -Буриад улсын гоо бүсгүй Викториа Дашиева нар тус тус шалгарсан юм.

Мөн тэмцээн найман номинациар шилдгүүдийг тодруулсан бөгөөд

1. “Мисс оюунлаг” ӨМӨЗО-ны гоо бүсгүй Д.Цайлган
2.  “Мисс бикини” Монгол улсын гоо бүсгүй Х.Марал-Эрдэнэ
3. “Мисс модель” Монгол улсын гоо бүсгүй Б.Гэрэлсүрэн
4. “Мисс фото”  Монгол улсын гоо бүсгүй Б.Нинжин
5. “Нөхөрсөг мисс” Тува улсын гоо бүсгүй С.Айнеш
6. “Мисс стар” Буриад улсын гоо бүсгүй Ш.Надежда
7. “Мисс авьяас” Буриад улсын гоо бүсгүй Д.Сэсэгмаа
8. “Мисс спорт”  Буриад улсын гоо бүсгүй Д.Виктория нар нөхдөө тэргүүлжээ.

Ингээд тэмцээний гоо бүсгүйчүүдийн баярын сэтгэгдлээс хуваалцсанаа хүргэж байна.
 

Мисс Ж.Гүнжидмаа:  Би хичээнэ ээ 


 
-За баяр хүргэе ээ. Эх орноо төлөөлөн “Мисс интернэйшнл” олон улсын тэмцээнд явах боллоо шүү дээ.  

-Маш их баяртай байна. Яг л зүүдэлж байгаа юм мэт санагдаж байна. Үүлэн дээр хөвөөд л. /сурв. инээв/ Би чинь багаасаа мөрөөдөж, үүнийхээ төлөө өөрийгөө хөгжүүлж хичээснийхээ үр дүнг харууллаа. Сайхан байна. Оролцогчид охид маань ч үнэхээр чанга байлаа.  Бүгд л байранд орох хэмжээний өрсөлдөгчид байсан шүү. Мэдээж эх орноо төлөөлөн олон улсын тэмцээнд явна гэдэг маш том үүрэг хариуцлага юм. Би хичээнэ ээ.
           
-Шалгаруулалтын цаг хугацаа танд юу өгөв? 

-Эндээс би ямар их юм сурсан гэж санана. Өнгөрсөн өдрүүд аз жаргал, баяр хөөрийг бэлэглэсэн. Бас өөртөө итгэх итгэлийг минь илүү ихээр нэмэгдүүллээ

-Хамгийн хэцүү номинаци аль нь байсан бэ? 

-Байт харваа байсан. Гэхдээ гуравдугаар байранд орж чадсан шүү. Харин бусад номинацийн хувьд хэцүү байгаагүй ээ. Би чинь СУИС-ийн III курсийн оюутан л даа. Урлагийн хүмүүс бид хөрвөх чадвартай байх ёстой юм. Бас волейволын нэгдүгээр зэрэгтэй. Багаасаа  урлаг спортоор хичээллэж байсан маань энэ удаад давуу тал боллоо.

-Таны саяны бүжиглэсэн бүжиг их гоё байлаа.

-Манай сургуулийн дөрөвдүгээр курсийн Энхтогтох эгчийн дэглэлт байгаа юм. Мундаг бүжигчин байдаг юм аа.

-Дараагийн тэмцээнд нь амжилт хүсье.

-Баярлалаа. Энэ дашрамд нийт охиддоо аз жаргал, эрүүл энх, сайн сайхан бүхнийг хүсэн ерөөе. Намайг дэмжсэн бүх монголчууддаа баярлалаа. Миний төлөө залбирч суусан хайртай гэр бүлийнхэн, найз нөхдөдөө баярлалаа. “Андра” академийнхаа хамт олон, “Мисс монголиа” холбооны хамт олон, зохион байгуулагчдадаа баярлалаа.
 

Тэргүүн мисс Виктория Дашиева: Монгол туургатны гоо бүсгүй болсондоо баяртай байна

 




Тэргүүн мисс  Виктория Дашиевад баяр хүргэн, сэтгэгдэл сонсвол “Би 2015 оны Улаан-Үдийн мисс, 2016 оны Оросын гоо үзэсгэлэнгийн дэд тэргүүн байрыг эзэлж байлаа. Харин өнөөдөр Монгол туургатны гоо бүсгүй болсондоо үнэхээр их баяртай байна. Бидний хэдэн охид сарын турш Улаанбаатарт амьдарлаа. Энэ хооронд сэтгэл хөдөлгөсөн олон зүйлстэй учирч, олон хүмүүстэй танилцаж, үзэсгэлэнтэй сайхан олон газар орноор аялж үзлээ. Өвөр Монгол руу явж Чингисийн онгоныг хүртэл үзээд ирсэн. Мэдээж оролцсон охид бүгд л үзэсгэлэнтэй байлаа. Үнэндээ сэтгэл маш их хөдөлж байгаа тул өөр юу хэлэхээ ч сайн мэдэхгүй байна. Зүгээр л маш их баяртай, маш их аз жаргалтай байна. Буриад бүсгүйчүүд бид энэ арга хэмжээнд тун сайн оролцлоо. Бид хоёр ч  байрын эзэн болж, титмийг аваад харих гэж байна. Маргааш бид гэр гэртээ харина. Бүтэн сар гэрээсээ хол байсан болохоор их санаж байна. Гэсэн атлаа охидоосоо холдмооргүй байна” гэнэ. Түүний хувьд байт харваагийн мэргэжлийн тамирчин бөгөөд “Мисс спорт” номинацийн эзэн болсон юм. Монголд энэ удаатай нийлээд тав дахиа ирж байгаа нь энэ аж. Тэр бас “Үнэнээ хэлэхэд Улаанбаатарт дөнгөж буучихаад яаж сар амьдарна даа гэж бодсон шүү. Гэтэл ард нь гарчихаад сэтгэл хоргодоод байна. Улаанбаатарын амьдралд их дасч, дотно болжээ. Дараагийн удаад зочны хувиар биш найз нараа дагуулаад “гэртээ” тухтай ирнэ ээ. Монгол миний хоёр дахь гэр болсон” хэмээн сэтгэл догдлон өгүүлсэн юм.
 

Буриад улсын гоо бүсгүй Алтана Ангархаева: "Мисс бикини" амаргүй даваа байлаа




Тэр бол 20 настай. Үүнээс өмнө Буриад улсынхаа гоо үзэсгэлэн тэмцээнд ороод ялагч болсон юм билээ. Тэр монголд ирсэн сэтгэгдлээ ийнхүү хуваалцлаа. “Дэд миссээр шалгарсандаа баяртай байна. Үнэндээ шилдэг гурвын нэг болно гэж бодоогүй шүү. Миний хувьд анх удаа л хилийн дээс алхаж, гэрээсээ хол сар байж үзлээ. Улаанбаатар их том хот юм аа. Хотын юм бүхэн сонихон санагдаж, жоохон хүүхэд шиг гайхсаар дууссан даа. /инээв/ Даанч харих цаг болжээ. Гэхдээ дараагийн удаад Улаанбаатарт заавал ирж амрахыг хүсч байна. Бид Чингисийн онгоныг үзээд монгол гэрт амьдарсан. Тэр их таалагдсан шүү. Өглөө сэрээд л өнөөдөр юу хүлээж байгаа бол гэж догдолдог байлаа. Гэхдээ "Мисс бикини " амаргүй даваа байлаа. Харин "Мисс спорт” номинаци сонирхолтой байсан. Нум сумаар харвана гэдэг сонин юм билээ. Хамгийн их бэлдсэн “Авьяаслаг мисс” тэмцээндээ хүссэн амжилтаа гаргаж чадаагүй болохоор сэтгэл гонсгор байсан шүү. Нэг л мэдэхэд цаг хугацаа харвасан мэт өнгөрч бид маргааш харина. Аав, ээжийгээ их санасан болохоор тэдэн рүүгээ их яарч байна” гэлээ.
 

Тува улсын гоо бүсгүй Чимис Ооржак: Улаанбаатар ч их таалагдлаа

 

 
“Би Тува улсаас ирсэн. Бид долдугаар сарын 8-нд Монголд бууж байлаа. Гэтэл хэдийнэ сарын хугацаа өнгөрчихөж. Сэтгэл их өндөр байна аа. Оролцогчдоос эхлээд зохион байгуулагчид, хамтран ажиллагсад гээд бүгд таалагдсан. Улаанбаатар ч их таалагдлаа. Бид өдөр болгон л бэлтгэл сургуулилт хийсээр цаг ямар хурдан өнгөрч байгааг анзаарах сөхөө байсангүй. Өнөөдөр финал дээр бүгдээрээ үндэснийхээ хувцсыг өмсөөд зогсож байгааг хараад их баярласаан. Бүгд ямар үзэсгэлэнтэй харагдаж байсан бэ. Тэр сэтгэгдлийг үгээр хэлэх аргагүй. Маш гоё байсан. Бүх оролцогчдодоо та нар бүгд шилдэг нь шүү гэж хэлье. Зохион байгуулагчдадаа баярлалаа.
 

 ӨМӨЗО-ны гоо бүсгүй Н.Зол: Миний хувьд хамаг сайнаар чармайлаа




“Монгол үндэстний гоо бүсгүй шалгаруулах анхны олон улсын тэмцээнд нийт Өвөрмонгол ахан дүүсээ төлөөлөн оролцож, титмийн эзэн болсондоо баяртай байна. Манай оролцогч Д.Цайлган маань “Мисс оюунлаг” номинацийн эзэн боллоо. Миний санаачилсан Хүмүүнлэгийн ажлыг маш сэтгэл хөдлөм зохион байгуулсан “Мисс монголиа” холбооны хамт олон болон өөрийн эрхэлдэг “Зол” брэнд, хандив өргөсөн Өвөрмонгол ахан дүүстээ баярлалаа. Миний хувьд хамаг сайнаар чармайлаа. Та нар маань ч их зүдэрлээ. Хамтран ажиллах олон ажлын эхлэл тавигдаж байна. Хөххотод баяртайгаар уулзъя. Баярлалаа” хэмээн баярын сэтгэгдлээ хуваалцсан юм.

Энд нэмэхэд 15 дахь удаагийн "Монгол үндэстний гоо бүсгүй" шалгаруулах олон улсын тэмцээний шүүгчээр:
 
1. ОХУ-ын “Краса Россия” компанийн захирал хатагтай Д.Руфина

2. ОХУ-ын Тува улсын төлөөлөгч, “Эдегей” театрын захирал Д.Кима

3. “Мисс монголиа” холбооны төлөөлөн удирдах зөвлөлийн гишүүн ноён А.Тамир

4. “Мисс монголиа” холбооны гүйцэтгэх захирал хатагтай Д.Баянцэцэг

5. “SBN” телевизийн гүйцэтгэх захирал хатагтай Б.Ундраа нар ажилласан юм.
 
Энэ жилийн тухайд олон улсын тэмцээн гэдэг утгаараа цар хүрээ маань илүү өргөжсөн тухай зохион байгуулагчид ярих аж. Зөвхөн тв гэхэд “SBN”, “UBS”, “ТV5”, “TV9”, “Стар ТВ” гэсэн монголын таван телевиз, Хятадын “CCTV”, Өвөрмонголын “Одон” телевиз, Буриадын “Ариг ус” телевиз, ОХУ-ын Эрхүү хотын “Айст” телевиз гээд нийт 10-аад суваг, 20 гаруй веб сайт, гурван улсын томоохон сонин сэтгүүлийнхэн хамтарчээ. Харин “Мисс  монголиа 2019” буюу “Монгол үндэстний гоо бүсгүй шалгаруулах тэмцээн”-ий ерөнхий продюсер М.Дорждэрэм “Ямар ч байсан “Мисс монголиа” холбооныхоо 15 жилийн ойн босгон дээр олон улсын тэмцээн болгож өргөжүүллээ. Тэгэхээр суурь шаваа сайхан тавьчихлаа. Анх удаа олон улсын хэмжээнд болсон энэ тэмцээнд маань Гадаад харилцааны яам, Соёлын яам, ОХУ-ын Улаанбаатар хот дахь Соёлын төвийн хамт олон, БНХАУ-ын  соёлын газар, Хятадын соёлын төвийн хамт олон гээд  л төр засгийн хамааралтай  газрууд анхаарлаа хандуулж эхэлсэнд баяртай” буйгаа онцолсон юм.



Түүх сөхөхөд “Мисс монголиа” холбооноос анх 2004 онд “Мисс монголиа 2004”-ийг зохион байгуулснаас хойш 15 жилийн хугацаанд тасралтгүй тэмцээн уралдаанаа явуулж, үндэсний хэмжээний ялагчдаа тодруулсаар ирсэн байна. Эндээс Ч.Содтуяа, Б.Гантогоо, Х.Бадамгэрэл, Б.Гэрэлчулуун, И.Төгсөө үе үеийн миссүүд төржээ.
Дэлгэрэнгүй унших

Урлаг спорт

“Ялагчдын цуваа-Улаанбаатар” олон улсын нэг хүний жүжгийн фестиваль болно

Огноо:

,

"Ялагчдын цуваа-Улаанбаатар” олон улсын нэг хүний жүжгийн фестиваль энэ сарын 19-23-ны хооронд 5 өдөр болох гэж байна. Энэ жилийн хувьд уг уралдаант наадам нь “49 дүгээр гудамж” хүүхэд залуусын театрт болох юм. Уралдааны шүүгчээр Хятад улсын Бээжингийн их сургуулийн багш кино театр урлаг судлалын доктор, зохиолч Тиан Хуй Чүн, Испани улсын урлаг, утга зохиол судлаач Andres Bigorra Mir, Монгол Улсаас найруулагч Мягмарнарангийн Батболд нар ажиллах юм.

Уг наадамд өнгөрсөн хугацаанд ЮНЕСКО-гийн дэргэдэх Олон Улсын Театр Урлагийн Институтаас томлигдсон ОУ-ын нэр хүндтэй шүүгчид, Монгол, Герман, АНУ, БНСУ, ОХУ, Литви, Киргиз Польш, Израль, ОХУ-ын Хакасс, Тува, Саха-Якут, Буриад зэрэг улсын шилдэг жүжигчид оролцсон юм. Энэ жил ч мөн олон улсын алдартай уран бүтээлчид хүрэлцэн ирэх аж.

Тус наадам нь 2017 оноос ЮНЕСКО-гийн дэргэдэх Олон Улсын Театр Урлагийн Институтад албан ёсоор бүртгэгдсэнээр уралдаант наадам болон өргөжин тэлжээ.

Ингэснээр 2017 онд Польшийн жүжигчин Камила Каминска “Кармазовын бүсгүйчүүд”жүжгээр, 2018 онд АНУ-ын жүжигчин Бремнер Дути “Cabaret 33”жүжгээрээ тус тус Гранпри шагналыг хүртжээ. Ийнхүү гранпри шагналаас гадна шилдэг найруулагчийн шагнал гарч ирж байгаа нь энэ жилийн бас нэг гайхалтай мэдээ  юм.

Найруулагч, УГЗ Б.Баатар агсны үр хүүхэд, гэр бүл, шавь нарын санаачлагаар байгуулагдсан “Баатар” сан нь  шилдэг найруулагчийг дэмжих эхний шагналаа энэхүү наадмаар эхлүүлэх юм байна. Тус сангаас 5 өдрийн турш хөндлөнгийн шүүгчээр оролцож шилдэг найруулга бүхий бүтээлд шагналыг  гардуулах юм байна.

Сонирхуулахад Монголын Моно жүжгийн төв нь “Ялагчдын цуваа-Улаанбаатар” ОУ-ын нэг хүний жүжгийн фестивалийг 2015 оноос амжилттай зохион байгуулж ирсэн юм. Дэлхий нийтэд хүчээ авч байгаа энэхүү нэг хүний жүжгийн урсгал нь уран бүтээлчдэд маш бага зардлаар дэлхийн тавцанаа өрсөлдөж ур чадвараа ахиулах боломжийг олгодог гэдгээрээ онцлог юм. 

“Ялагчдын цуваа-Улаанбаатар” нэг хүний жүжгийн олон улсын фестивальд оролцох уран бүтээлчдийн нэрс

1. Жүжигчин: Силвиа Рэйлыну

Жүжгийн нэр: “Бүү дайсагна” зохиолч Ионит –Алекс Поклид, найруулагч Рогожинши
Майрус – Пэтру
Румын улсын Василэч Театр

2. Жүжигчин: Ирина Боды-Раду

Жүжгийн нэр: “Aglaja and her God from the Polenta”
Зохиолч, найруулагч Мурыл Маны Жакаб
“I.D. Sirbu” Драмын театр, Румын улс

3. Жүжигчин: Слободин Марунович

Жүжгийн нэр: Неогошийн сүүлчийн мөч, найруулагч Благота Эрикович
Монтенегрийн Үндэсний Подгорика Театр

4. Жүжигчин: ХуйТы Лий

Жүжгийн нэр: “Аав” зохиолч Хан Сёнг - Вон, Найруулагч: Дог Хэ Чун
Еүзин Театр, Өмнөд Солонгос

5. Жүжигчин: Чимэдцээеэгийн Дунгаамаа

Жүжгийн нэр: “Хайрт минь энэ бол ердөө л эхлэл нь” Зохиолч Лилия Сафиканова,
Найруулагч Мижиддорж Цогт, Зураач Хашхүү Амартүвшин
Залуучууд театр, Дархан хот, Монгол Улс

6. Жүжигчин: Айзана Чылбак-оол

Жүжгийн нэр: “ Хавар, зун, намар дахиад хавар”, Сей Сейнагоны зохиолоос сэдэвлэв,
Юрий Альшицын санаа, Хөдөлгөөний найруулагч Жанна Начын-оол
Үндэсний хөгжим драмын театр, Оросын холбооны Tyва улс

Дэлгэрэнгүй унших

Санал болгох